Om te kunnen begrijpen hoe de wereld in elkaar zit is het nodig, dat een kind dat ontdekt door te spelen. Op die manier leert het kind zijn eigen mogelijkheden en onmogelijkheden kennen, het leert hoe andere mensen en kinderen op hem reageren, het leert regels, oorzaak en gevolg, hoe dingen in elkaar zitten, maar ook hoe bepaalde dingen niet kunnen. Niet overal wordt het belang van spelen erkend. Er zijn mensen, die zien spelen als het tegenovergestelde van werken: spelen betekent niets, heeft geen nut. Het is maar spel, totaal onbelangrijk. Ik wil laten zien, hoe belangrijk spelen is voor een kind. Spelen is leren voor een kind en het is belangrijk, dat de volwassenen om hem heen hem daarin steunen en de gelegenheid bieden.

Wat is spelen?

Er is niet speciaal een definitie van spelen, meer een omschrijving. Dat is ook niet verwonderlijk, als je ziet, dat het spelen van een kind in iedere fase in de ontwikkeling van een kind anders is. Toch zijn er een paar begrippen, die je steeds tegenkomt: spelen is een positieve beïnvloedt het kind positief, een kind is actief betrokken bij het spelen, is er met zijn hele wezen mee bezig, de manier waarop een kind bezig is, is zonder regels, hij doet en ontdekt en de aandacht is gericht op het proces (het doen) en niet op het eindproduct.

Dat het spelen veel plezier geeft, merk je al door intensieve manier, waarop een kind er mee bezig is. En als iets hem lukt, geeft dat een blij gevoel. Ze kunnen volledig ingaan op het spel, laten zich meestal niet afleiden, ze willen vaak niet stoppen met spelen.

Spelen is leren.

Een spelend kind leert veel over zichzelf en over de wereld om hem heen. Door steeds weer opnieuw te proberen op de bank te klimmen neemt het kind actief deel aan de wereld en leert door vallen en opstaan, hoe hij er het beste op kan klimmen en wanneer hij er dreigt af te vallen. Hij krijgt beheersing over zijn lichaam, dat leidt tot gevoelens van: Ik kan het! Dit leidt tot een positief zelfbeeld en geeft hem ook controle over stuaties. Het leert een kind wie hij is en wat hij kan. Een kind verschuift de activiteiten voortdurend om optimaal plezier te hebben: de ene keer is het klimmen op de bank heel belangrijk en wordt dit steeds herhaald een andere keer laat hij zich er steeds afvallen. En heeft ook daar plezier in. En al weet een kind dat niet, hij heeft wel de wet van de zwaartekracht ontdekt. Verder ontdekken ze aan spel, wat ze leuk vinden of juist minder leuk, wat ze blij of gefrustreerd maakt.

Spelen en gevoelens

Door spelen leert het kind ook zijn gevoelens uiten. Daar is op dat moment vrijwel geen taal voor nodig. Je ziet het al aan de manier van spelen, dat een kind plezier heeft of dat, als het niet lukt, een kind leert met zijn frustratie om te gaan. Gewoon nog een keer proberen! Hij ontwikkelt uithoudingsvermogen door het steed opnieuw te proberen. Spelen is ook belangrijk voor de sociale ontwikkeling: door te spelen met of naast andere kinderen, wordt het kind zich bewust van het gedrag van andere kinderen, maar ook wat een ander kind niet leuk vindt of juist wel. Er is door spel interactie tussen kinderen, ze leren vaardigheden door te zien wat de ander al kan en het ook te gaan proberen.

Conclusie

Door te spelen ontdekt het kind de wereld om hem heen. het leert te reageren op gebeurtenissen en het leert zich te concenteren, handelingen te onthouden en vaardigheden, die nodig zijn om onafhankelijk nieuwe situaties aan te gaan. Alles wat hij ook nodig zal hebben op school.

De geschiedenis van Barcelona begint in de Bronstijd, als zich op de berg de Montjuic een stam genaamd “Laietani” vestigt. Dit was een Kelt-Iberische stam, verwant aan zowel Berbers als Kelten, die leefden van landbouw. Zij werden, zoals veel van hun tijdgenoten, veroverd door de Romeinen, die rond het jaar 0 de nederzetting Barcino stichtten. Hispania Citerior, zoals zij het huidige Catalonië noemden, was vooral een doorgangs-gebied naar het rijke zuiden, Hispania Ulterior. Het belang van de streek was dat de Romeinse weg erdoor heen liep. Dit verklaart ook het tegenwoordige verschil tussen de Catalaanse en de Spaanse taal. Beiden komen voort uit het Latijn, maar het Catalaans ontstond uit het platte Latijn van de soldaten en werd vermengd met de Kelt-Iberische talen van het volk. Het Spaans, of Castellaans, komt daarentegen voort uit het chique Latijn, dat gesproken werd door de hogere kringen. Barcino was dan ook niet meer dan een kleine versterkte stad, meer een militair en bestuurlijk centrum dan een stad om in te wonen. Tegen de tijd dat Barcino eindelijk een beetje begon te groeien, kreeg ze een terugval als gevolg van de ineenstorting van het Romeinse rijk. Hierop grepen de Germaanse stammen hun kans in Europa. Rond het jaar vierhonderd van onze jaartelling overspoelden de Vandalen, de Sueven en de Alanen het voormalige Romeinse grondgebied, gevolgd door een hele horde Gotische veroveraars.

Het Gotische Rijk en de Arabieren

De Goten waren een Germaanse stam, waarvan een deel naar het westen trok en om deze reden ook wel Visigoten worden genoemd. De Gotische koning Athaulf koos Barcino uit om zijn hof te vestigen en hun rijk van daaruit naar het zuiden uit te breiden. Gelukkig waren deze Goten beschaafder dan vele van de andere stammen uit het noorden, en hun cultuur vermengde zich bijna moeiteloos met de sociale structuur van het post-Romeinse Barcelona. Ondanks dat de Goten een andere godsdienst aanhingen, het Arianisme, bleef het door de Romeinen geïntroduceerde katholieke geloof toegestaan. Uiteindelijk bekeerde koning Recaredo I zich tot het katholicisme en vielen alle verschillen tussen de Goten en de oorspronkelijke bewoners weg. Hiermee werd een periode van overvloedige kerkbouw ingeluid, zowel in Barcelona als in de rest van Spanje. Het Gotische rijk verzwakte later door de machtsstrijd tussen het koningshuis en de onafhankelijke adel. Toen de Arabieren in de zevende eeuw arriveerden, konden ze Catalonië, evenals eerder Andalusië, gemakkelijk veroveren. In tegenstelling tot Zuid Spanje, verloren de Arabieren Catalonië honderd jaar later alweer aan het Frankische koningshuis, die het noorden van Spanje aan het Heilige Roomse Rijk toevoegden.

Catalonië

Onder de Frankische koning, bestonden er veel onafhankelijke gebieden rond Barcelona. De rond het midden van de negende eeuw geboren Guifré el Pelos, Wilfried de Harige, wist Catalonië echter tot een geheel te smeden. Omdat hij vervolgens naar Barcelona verhuisde, werd het kleine stadje automatisch de hoofdstad van het graafschap Catalonië. Uit deze Romaanse periode, de tiende en de elfde eeuw, zijn in Barcelona zelf maar weinig gebouwen overgebleven, een uitzondering is de oudste kerk van Barcelona, de Sant Pau del Camp. Het gebied werd mede dankzij een hecht feodaal systeem een machtig en legendarisch graafschap, onafhankelijk van zowel de Spaanse als de Franse buren.

Hoewel ook hier de adel de gewoonte had om de boeren uit te persen, ontstond rond het jaar 1100 het eerste geschreven wetboek in Europa, de Usatges, dat “gebruiken” betekent. Hiermee ontstond een verantwoorde vorm van feodalisme, die later de weg zou effenen voor het kapitalisme.

In de dertiende eeuw werd Catalonië een echt imperium, nadat Jaume I de Arabieren ook van de Middellandse Zee-eilanden verdreven had, waardoor de Catalanen de handel in dit hele gebied in handen kregen. Zij hadden consulaten en handelsagenten in meer dan honderd steden, zoals Venetië, Athene, Beiroet en Tunis en dreven richting het noorden handel met Vlaanderen. Uiteraard bracht dit een de nodige welvaart. Daarbij was de graaf-koning van Catalonië, in tegenstelling tot veel van zijn toenmalige collega´s in Europa, geen absoluut heerser. Het volk genoot van een voor die tijd ongekend democratisch systeem, en ondertussen breidde de Catalaanse taal zich uit tot in de locale wetenschap en literatuur. Jaume I begon een enorm bouwproject van nieuwe stadsmuren, die een gebied omsloten dat maar liefst twintig maal zo groot was, de huidige Barri Gótic. Gaandeweg groeide Barcelona uit tot een van de belangrijkste steden van het Noordelijke Middellandse Zee gebied, naast Genua en Venetië. Halverwege de veertiende eeuw ging het wat minder door mislukte tarwe-oogsten en de pest, maar toch werd er in de tweede helft van de veertiende eeuw veel gebouwd. Gebouwen uit deze tijd zijn de stadsmuren, het stadhuis, de Saló de Tinell aan de Plaça del Rei, de kathedraal en de Santa Maria’s del Pi en del Mar. Ze zijn gebouwd in de typische Catalaanse gotiek, zwaarder en strenger dan de Franse. 

Deel van Spanje

De rijke periode van het onafhankelijke Catalonië liep inmiddels te einde. Aan het begin van de vijftiende eeuw stierf Martí I de Oude zonder een wettige erfgenaam. Er kwam vervolgens een Castiliaan op de troon, met als gevolg een periode van opstanden en conflicten. Door het huwelijk tussen Ferdinand I van Aragón, de oprichter van de beruchte Inquisitie, en Isabella van Castilië kwam Catalonië definitief onder Castiliaanse heerschappij. De Castiliaanse vorsten hadden het druk met hun uitbreidende Spaanse rijk, want inmiddels waren de ontdekkingsreizen en de verovering van Latijns Amerika begonnen. De zestiende en zeventiende eeuw stonden daardoor voor Barcelona in het teken van verlies van onafhankelijkheid en een terugval van de welvaart en trotse locale cultuur. Het gebied werd rechtstreeks vanuit Madrid bestuurd, de universiteiten van Barcelona werden gesloten en het Catalaans als openbare taal verboden. Veel belasting werd rechtstreeks gestopt in de bouw van de Cuitadella, het gehate symbool van het Castiliaans gezag, ontworpen door de Nederlandse ingenieur Verboom.

De moderne tijd

Hoewel de stad, als onderdeel van het Spaanse rijk, in de achttiende eeuw een graantje mee kon pikken van de koloniale handel, kwam de “wedergeboorte” van Barcelona pas rond het begin van de negentiende eeuw. Met de opkomst van de industrialisatie werd de stad weer belangrijk als politiek, economisch en cultureel centrum en begon opnieuw te groeien. Barcelona zat echter nog steeds ingeklemd tussen de muren en tachtig procent van de bouwactiviteiten bestond uit het bouwen van krotten op bestaande gebouwen. Het werkvolk voor de opkomende industrialisatie zat zo opeengepakt, dat de levens-omstandigheden vaak nog slechter waren dan die in Londen en Parijs. Rond het jaar 1900 werd eindelijk een groot deel van de stadsmuren gesloopt en werd de stadsuitbreiding gerealiseerd in de vorm van de Eixample, ontworpen door Ildefons Cerda. Dit zorgde ervoor dat Barcelona met de omliggende dorpen werd verbonden en verder kon groeien, en dat de arbeiders fatsoenlijk gehuisvest konden worden. Omdat de rest van het conservatieve en traditionele Spanje neerkeek op moderne activiteiten als handel en industrie, werd Barcelona de enige Spaanse stad waar de Industriële Revolutie een voet aan de grond kreeg. De eeuwwisseling was ook in cultureel opzicht een bloeiende periode voor de stad. In 1888 presenteerde Barcelona zich aan Europa door middel van de Wereldtentoonstelling. Het eerste symbool van het nieuwe Barcelona was het beeld van Columbus, aangezien de Catalanen er destijds van overtuigd waren dat Columbus een Catalaan was. Hij kwam echter uit Genua, en heeft in Barcelona slechts van zijn eerste reis uitgerust. De nieuwe architectuur, de Catalaanse art noveau, diende zich aan in de vorm van de overkapping van twee openlucht-markten, de Mercat del Born en de Mercat Sant Antoni, en tal van fantastische gebouwen van Antoni Gaudí. Het Catalaanse modernisme was minder stads en werelds dan de Franse Art nouveau door de vele politieke, traditionele en historische verwijzingen.

Door het uitbreken van de Spaanse Burgeroorlog in 1936 kwam er een einde aan de groei- en bloeiperiode van Barcelona. De stad werd meerdere keren gebombardeerd en in 1939 veroverd door dictator Francisco Franco, die bijna veertig jaar Spanje in een ijzeren greep zou houden. Aan de autonomie en eigen Catalaanse cultuur kwam een einde en Franco gebruikte de stad als een grote fabriek. In de jaren zestig ging het economisch wat beter, vooral door de opkomst van het toerisme uit Noord Europa, dat neerstreek in de Catalaanse vissersdorpen rond Barcelona.

Toen Franco in 1975 overleed, kwam er een einde aan de onderdrukking en isolatie van Spanje. Het werd opnieuw een koninkrijk, waarin Barcelona weer de kans kreeg om zich vrij te kunnen ontwikkelen en zich te uiten in de Catalaanse taal en cultuur.

De jaren tachtig brachten een gestage herstelperiode en Barcelona organiseerde de Olympische Zomerspelen in 1992, wat de aanleiding vormde voor een ingrijpende transformatie van de stad.

Het metronetwerk werd gemoderniseerd, de ringwegen aangelegd, het vliegveld uitgebreid en een groot deel van het centrum opgeknapt met nieuwe, grote bouwprojecten en het herstellen van historische gebouwen, waaronder een aantal van Antoni Gaudí. Tegenwoordig is Barcelona een

veelzijdige en bruisende moderne stad met een internationaal en Mediterraan karakter.

Televisiekijken gedomineerd door afstandsbediening

Wie zich afvraagt hoe men zo dom kan zijn om te kibbelen om zoiets als een afstandsbediening, ziet iets essentieels over het hoofd: het gaat hier om veel meer dan een batterijgestuurd apparaatje. Het gaat om de verdeling van de macht.

Als man en vrouw voor een TV zitten, gaat het niet erom wélke film men kijkt, maar hoé je hem bekijkt. Snelt men naar het gewenste kanaal en volgt men dan de gewenste film in opgehakte mootjes, omdat ondertussen een nerveuze vinger met epileptisch lijkende stuipen over de toetsen raast, even kort op “Eurosport” klikt, gauw bij “The Sopranos” op bezoek gaat en dan nog snel een ommetje naar “Gek op wielen” maakt? Of stelt men zich in op een avondje bioscoop en bekijkt men gewoon de film? Hangt er helemaal van af wie de afstandsbediening weet te bemachtigen.

Programmablad niet aan man besteed

Voor mannen is het niet voldoende om te weten of er wat leuks op de buis is. Ze moeten ook steeds weten wat er op hetzelfde moment op een ander kanaal loopt. Voor dat doel werd eigenlijk het programmablad uitgevonden maar liever zou een man een arm afhakken dan die informatie uit een blad te halen. Dat zou voor hem even bizar zijn als in een auto zitten en de weg vragen. Dus zapt hij als een bezetene langs alle kanalen, op zoek naar het ultieme entertainment. En dat alles in enkele seconden. Heeft hij zich in drie minuten door alle kanalen gezapt, dan begint het spel weer van voor af aan; Voor het geval er intussen ergens een nieuw programma is begonnen.

Programmakeuze van vrouw drijft tot waanzin

Maar omgekeerd is het niet veel beter. Heeft de vrouw de afstandsbediening te pakken gekregen, dan kan ze een man in enkele minuten tot waanzin drijven. Terwijl ze wat voor zich heen murmelt, op zoute stokjes knabbelt en met een haarsliert speelt, beweegt ze met een slakkengang door het avondprogramma. Bij Dr. Phil hangt ze minutenlang rond, totdat ze inziet dat hier niets te halen valt. Zelfs Animal Planet, Tell Sell-verkoopkanalen en live-uitzendingen uit Artis krijgen een eerlijke kans. Lijdzaam moet hij toezien hoe zij op het derde, vierde kanaal al voor de eerste de beste film kiest, achterover leunt en de afstandsbediening ongebruikt in de handen wiegt. “Wil je écht niet weten wat nog meer komt?” vraagt hij dan ongelovig. Negentig minuten dezelfde film aanzien, de avond is voor hem gelopen.

Steeds mooi het rijtje af

Mannen worden er graag van beticht dat zij niet tot multitasking in staat zijn. Klopt, de man kan niet meerdere taken tegelijk uitvoeren. Maar wél achtermekaar: 60 kanalen per minuut, het volledige programma, als een bezetene. En het mooiste is: hij heeft alles volledig onder controle. Schreeuwt zij “Stop! Laat dat eens even zien!” dan is hij al drie programma’s verder en antwoordt kortweg:” Dat was onzin.” Ze gelooft hem niet en gilt “Hoe kan jij dat nu weten als je als een gek door de programma’s raast”? Dus schakelt hij terug en geeft haar drie minuten de tijd om eveneens te ontdekken: dit is onzin. Hoe híj dat in één oogopslag heeft ontdekt, zal háár altijd een raadsel blijven.

Zapgedrag van de man

Alleen als iets écht zijn interesse heeft, blijft hij kort hangen. En hier dient zich dan meteen een volgend probleem aan: op de definitie van “kort” zijn al veel relaties op de klippen gelopen. Vaak genoeg gebeurt het namelijk dat hij even een pauze inlast om plotseling op het meest ultieme moment door te zappen:

“Meneer Donner, hoe motiveert u uw controversieel voorstel .…..” ZAP!
“Je ouders hebben je veel te lang verzwegen dat .….. “ZAP!
“Zojuist werd bekend dat het Pentagon besloten heeft om alle luchthavens ……… “ZAP!

En zou Penelope Cruz aan Brad Pitt toefluisteren: “Ik zal je een geheim verraden, ik ben ……..”, dan kan je er donder op zeggen dat in de volgende seconde ! ZAP! Mark Rutte of Rita Verdonk op je scherm verschijnen.

Door slaap overmand

Ook als het bovenmenselijke inspanning vergt om ontluikende moordgedachten te onderdrukken, moet je gelaten blijven afwachten. Want het zal niet lang duren eer zijn getergde blik verdwijnt, zijn gelaatsuitdrukkingen gladder worden. Het risico om iets te missen wat nóg spannender is, is weggeëbt. Wat iedere man vroeg of laat overkomt, de televisieslaap overmant hem. Dat betekent: hiér met die bediening en ZAP! Maar waarom kan je in hemelsnaam met dit stomme ding het snurken van je buurman niet wat zachter zetten?

Tip 1: Modetrends

Is er iets in de mode dat je graag wilt? Bedenk dan dat mode vaak cyclisch is en dat trends terugkeren. De kans is groot dat hetgeen je zoekt nog ergens op zolder ligt bij iemand. Zoek binnen de modetrends je eigen stijl: zo gaat de inrichting langer mee. Je kan eventueel de mode in grote lijnen volgen maar persoonlijke accenten leggen met diverse decoratie-artikelen: die zijn makkelijk vervangbaar om een andere sfeer te creëeren.

Tip 2: Tweedehands

Op rommelmarkten, kringloopwinkels en tweedehandswinkels vind je veel bruikbaar materiaal om je woning in te richten.

Tip 3: Recyclen

Tweedehands materiaal of verouderde meubels en decoratie-artikelen kan je zelf vernieuwen. Hout kan afgeschuurd en geschilderd worden (of enkel vernist), metalen voorwerpen kan je overschilderen, lusters kan je meestal zelf omvormen, kasten kan je opfleuren met stickers of sjablonen enz… .  Zo ben je er zeker van dat je een uniek meubelstuk of decoratie hebt.

Let er wel op dat de basisstructuur van het voorwerp stevig is (vb: geen houtwormen of constructiefouten of zwakheden) of verstevig het indien mogelijk.  Volg ook de gebruiksvoorschriften van lak of verf: voor sommige soorten heb je een masker nodig.

Tip 4: Einde reeksen en uitverkopen

Uitverkopen en koopjes zijn interessant om goedkope artikelen te vinden. In veel winkels vind je ook koopjeshoeken waar overschotten of einde reeksen aan verlaagde prijs verkocht worden. Sommige meubelwinkels bieden ook beschadigde meubels aan.  Vaak zijn het lichte beschadigingen die eenvoudig op te lossen zijn.

Tip 5: “Out of the box” denken

Met creatief denken bereik je veel. Met eenvoudige middelen kan je je huis persoonlijk inrichten met unieke meubels en decoratie. Volgende tips kunnen je hierbij helpen:

bestemming: je hoeft niet alles te gebruiken waarvoor het gemaakt is. Bekijk een voorwerp los van de functie en kijk of het nog andere bestemmingen kan hebben. Een salontafel kan bijvoorbeeld ook als een zitbank dienen met een kussen erop (vastgemaakt of vastgelijmd) of een poef kan als tafel dienen met een dienblad erop of een ton kan als plantenstaander dienen of … . Laat je creativiteit de vrije loop. Let wel op structurele zwakheden (niet elke salontafel kan als bankje dienen).samenstellen: je kan ook een nieuw meubelstuk samenstellen door meubels die bij elkaar passen (of juist met botsende kleuren of vormen) tot een geheel om te vormen. 2 (of meerdere) smalle boekenkasten kunnen samen een orginele kast vormen door ze horizontaal op elkaar te stapelen en vast te maken met klemmen of schroeven.  Een ander voorbeeld is een salontafel waaronder je brede lade(s) bevestigt van een andere kast of een kleerkast waarin je een ladenkast verwerkt. Met de juiste instrumenten (een goede schroefboor is zeker aan te raden) en stevige onderdelen (schroeven, haakjes, platen enz…) is dit mogelijk voor iedereen.bedenken: met eenvoudige meubelpanelen of deuren kan je zelf veel orginele meubelstukken maken. Een tafel hoeft bijvoorbeeld niet meer te zijn dan een plank met poten of een stevige krat eronder. Planken kan je vaak op maat laten zagen in doe-het-zelfzaken en poten kan je kant-en-klaar kopen.  Tip 6: Textiel

Textiel brengt warmte in een kamer.  Met gordijnen, kussens en tafelkleedjes, plaids en dergelijke kan je sfeer brengen in een kamer.  Je kan ze vaak voorgemaakt kopen in decoratiewinkels of tweedehands in kringloopwinkels. Ze zijn ook eenvoudig te maken. Gordijnen kunnen ook kleurrijke dekens zijn die je met gordijnlint of aangenaaide haakjes ophangt. Kussens en tafelkleedjes kan je maken van mooi textiel zoals gebruikte kledingstukken of afgeprijsd textiel. Veel textielzaken verkopen ook resten textiel als coupons.
Textiel kan ook als wanddecoratie dienen: een opvallende print tegen de muur vult de kamer aan. Ook oude lakens kunnen als decoratie gebruikt worden.

Tip 7: Vloerbedekking

Vloerbedekking kan je vaak tweedehands kopen.  In veel winkels waar ze vloerbedekking verkopen, kan je ook resten aan verminderde prijs kopen.  Ook online worden vaak overschotten van vloerbedekking verkocht op tweedehandssites. Vaak zijn de restanten genoeg voor een kleine kamer.

Met resten vloerbedekking van gelijke dikte (vast tapijt bijvoorbeeld) kan je ook een orgineel patroon leggen. Dit kan een eenvoudig patroon zijn zoals een dambordpatroon, maar ook een ingewikkelder patroon met een ster of motieven. Hierbij is het belangrijk dat de randen recht afgesneden worden en goed aansluiten. Je kan de stukken vloerbedekking vastplakken met dubbelzijdige tape. Als de dikte overeenkomt, kan je het patroon afwerken met tapijttegels. Maak het patroon echter niet te ingewikkeld: een vloer is bedoeld om over te lopen. Als je veel kleine stukjes gebruikt, is de kans groot dat ze niet goed op hun plaats blijven zitten. Daarom is het aan te raden grotere stukken te gebruiken in de basisvormen (vierkant, driehoek en cirkel). Deze zijn het makkelijkste vast te lijmen.

Tip 8: Verlichting

Met de juiste verlichting creëer je een goede sfeer: pas de verlichting aan aan het gewenste doel. Indirecte verlichting geeft een gezellige en warme sfeer, maar is niet aan te raden in werkruimtes waar je  meer licht nodig hebt.  Met verlichting kan je ook een deel van de kamer benadrukken of juist verdoezelen.

Nieuwe lusters kosten veel. Je kan zelf gebruikte lusters herstellen of een nieuw uiterlijk geven met verf en (warmtebestendige) materialen. In doe-het-zelfzaken kan je ook sockets voor lampen kopen en hierrond een luster maken.

Tip 9: Decoratie

Alledaagse voorwerpen kunnen als decoratie dienen door ze een bijzondere plaats te geven. Afhankelijk van de ruimte en de sfeer dat je wilt creëeren kan je bijvoorbeeld gebruikt speelgoed of keukengerief met opvallende vormen of kleuren of schoolgerief op een kast, vensterbank of boekenplank leggen.

Ook muurdecoratie hoeft niet duur te zijn: naast foto’s kan je ook posters of afbeeldingen in tijdschriften of kindertekeningen of zelf gemaakte schilderijen (eenvoudige strepen waterverf op papier geven een prachtig resultaat na opdrogen) of stukjes textiel (een mooi bloemmotief) of behangpapier of zelfs gedroogde bloemen en keukenkruiden inkaderen.  Gebruik je verbeelding en bekijk het voorwerp weer los van de bestemming.

De natuur biedt in elk seizoen veel mogelijkheden om ons woning op te fleuren.  Elk interieur kan je iets extra geven met een boeket bloemen of een opvallende potplant. Daarnaast vind je in de natuur ook mooi gevormde takken of dennenappels of noten of zelfs gras waarmee je zelf decoratie kan maken. Je kan alles puur natuur houden in de oorspronkelijke kleuren en vormen of verder bewerken.  Ongedierte krijg je makkelijk uit hout of schelpen door ze in kokend (zout) water te leggen en te laten drogen (nat hout kan kromtrekken tijdens het drogen: soms geeft dit een zeer mooi resultaat). Je kan natuurlijke materialen met verf behandelen of lakken. Hout en dennenappels kan je ook een nachtje laten rusten in zout water en daarna laten drogen voor “ijskristallen”. Fruit en bloemen kan je ook zelf drogen.

Tip 10: Inspiratie

Hou je ogen en oren open voor inspiratie: andere woningen, winkelinrichtingen, interieurprogramma’s, tijdschriften, hotelkamers enz… kunnen een bron van inspiratie zijn.  Onthou wat je mooi vind en personaliseer het. Je kan foto’s en schetsen bewaren in een scrapbook (inspiratieboek).

Zangeres Enya werd in 1961in het Ierse plaatsje Gweedore geboren als Eithne Patricia Ní Bhraonáin, waarvan je de eerste voornaam en de achternaam uitspreekt als Enya Brennan. De groep Enya bestaat, naast zangeres Enya, uit tekstschrijfster Roma Ryan en producent Nicky Ryan.

De loopbaan van de zangeres en de groep Enya

Zangeres Enya komt uit een muzikale familie. Vader Leo Brennan was een van de oprichters van de Ierse band “The Slieve Foy Band” en Enya’s moeder was pianiste en muziekdocente. Enya zelf werd in 1980 lid van de bekende groep Clannad, die is opgericht door haar ooms, haar zus Máire en haar broers Pól en Ciarán. Zij speelde mee op een aantal Clannad-albums, maar vertrok een paar jaar later omdat Clannad een andere richting insloeg, die overigens resulteerde in het succes van “Theme from Harry’s Game”. Clannad’s producer Nicky Ryan ging met Enya mee, en ze richtten in een Iers kasteel de opnamestudio Aigle op, Frans voor adelaar. Enya nam twee instrumentale nummers op, “An Ghaoth Ón Ghrian” en “Miss Clare Remembers” en schreef de muziek voor de soundtrack van de film “The Frog Prince”. Later, het was inmiddels 1986, schreef ze de muziek voor “The Celts”, een BBC programma. Vervolgens kwam deze muziek uit op het eerste album “Enya”, maar dit werd helaas geen groot succes. De tweede CD “Watermark”, en vooral de single “Orinoco Flow”, werd echter wel een enorme doorbraak, ook internationaal. Van het album gingen maar liefst acht miljoen exemplaren over de toonbank. In 1991 verscheen “Shepherd Moons”, eveneens een groot succes met tien miljoen exemplaren en een Grammy Award. Een jaar daarna kwam “The Celts”uit, een bewerkte versie van het debuut-album “Enya”, waar toch bijna acht miljoen exemplaren van werden verkocht. In 1995 volgde “The Memory of Trees”, dat de groep weer een Grammy Award opleverde. Twee jaar later verscheen “Paint the Sky With Stars: The Best of Enya”, een verzamelaar met twee nieuwe nummers. “A Day Without Rain” is weer een echte nieuwe CD, tot nu toe Enya’s meest succesvolle album, dat wederom een Grammy Award opleverde. Daarnaast zorgde de groep in 2002 voor twee feeërieke nummers van de soundtrack voor de film “The Lord of the Rings: The Fellowship of the Ring”.

Mocht je in de loop der jaren een van de weinige personen zijn geweest die nog nooit een CD van Enya hebben gekocht, dan is dat misschien niet eens zo’n heel slechte zet geweest. In 2002 kwam “Only Time – The Collection” uit, een gelimiteerde uitgave van vier CD’s met 50 nummers, een video en wat extra’s. De CD “Amarantine” uit 2005 met twaalf nieuwe songs, waarvan drie in de taal Loxian, leverden alweer een Grammy Award op. Van deze CD verschenen twee speciale versies, een Kerst-editie en een collectors item met een boek van Roma erbij. De nieuwste toevoeging aan deze reeks successen, het album ”And Winter Came” komt uit in november 2008 uit.

De betekenis van Enya’s muziek

Hoewel de muziek van Enya vaak wordt ingedeeld in de categorie New Age, bijvoorbeeld bij de Grammy Awards, willen zij zichzelf geen ander etiketje opplakken dan “Enya”. De groep, noch de zangeres, zoekt zelden de publiciteit, wat voor de nieuwe generatie zangeressen vaak juist een hoofdtaak lijkt te zijn. Als Enya’s albums achter elkaar zou horen, zou je niet eens merken wat oud of nieuw werk is. Er zit praktisch geen verandering of, zo je wilt, progressie in. Toch wordt de decennia lange, constante stroom van dromerige muziek door veel mensen gewaardeerd, al is het maar om op zondagochtend met een uitgebreid ontbijt relaxed op gang te komen. Om niet helemaal voorspelbaar en saai te worden, zingt Enya in een groot aantal verschillende talen. Het merendeel van de nummers zijn in Engels en het Iers-Gaelisch maar daarnaast heeft zij ook gezongen in het Welsh, Frans, Latijn, Spaans, Japans, de elventalen Sindarin en Quenya en de nieuwe, door Roma ontwikkelde taal Loxian.

In de maatschappij van vandaag, is het zeer moeilijk om een exacte definitie van het woord kunst te geven. Het is zo geëvolueerd dat het veel dingen kunnen betekenen voor mensen. Wat kunst is voor één persoon, kan zo niet beschouwd worden door een andere. Net zoals schoonheid is in het oog van de toeschouwer, zo is de kunst.

In kunstscholen, is het belangrijkste deel van het onderwijs op het gebied van de beeldende kunst, de schilderkunst en handwerk. Studenten wordt geadviseerd om experimenteel om te gaan met hun werk en om met iets nieuws en origineel af te komen. Dit type van originaliteit is een probleem voor sommige mensen bij de definiëring van het begrip kunst.

Iedere kunstenaar streeft ernaar om origineel te zijn, iets te bedenken dat nog nooit gezien is. Deze originaliteit verwart sommige mensen. Wanneer de kunstenaar Jackson Pollock zijn abstracte schilderijen op de wereld bracht, begrepen sommige mensen ze helemaal niet, en velen nog steeds niet.

Sommige kunstenaars proberen hun leven door hun werk te tonen. De Britse kunstenaar Tracey Emin is beroemd voor het brengen van delen van haar leven in haar werk. Eén van haar kunstwerken bestond uit haar onopgemaakt bed en de omgevende elementen van haar slaapkamer, op een tentoonstelling zodat de wereld het zou zien. Sommige mensen vinden dit niet de kunst, maar gewoon het bed van de kunstenaar.

De reden dat sommige mensen sommige moderne kunst niet begrijpen is gewoon een kwestie van waarneming. Zij kunnen nieuwe werken verwarrend vinden omdat er niets te vergelijken is met hen. Ze zijn nieuw en fris en zijn nog nooit voorheen gezien, dus wat kan je vergelijken met hen? Dit is wat enkele verwarring brengt in de originele kunstwerken, net zoals toen Jackson Pollock abstracte schilderijen voor het eerst getoond werden.

Kunst kan diverse vormen aannemen. Sculpturen, schilderijen, films, schrijven en het menselijk lichaam kunnen worden bekeken als kunstwerken. Het prijskaartje dat op deze werken is geplakt, is niet in verhouding tot de hoeveelheid werk dat erin gestoken is, maar eerder tot de originaliteit die ze presenteren.

Provocerende, gedurfde en soms schokkende kunstwerken zijn gemaakt voor een reactie uit te lokken. Deze reactie kan verschillend zijn bij elke andere persoon, maar het voornaamste doel van een dergelijke kunstwerk is mensen te inspireren om te praten en te denken. De eerste persoon die Tracey Emins bed zag zou het gehaat kunnen hebben, maar hij of zij zou er de hele dag over gepraat kunnen hebben. Dit kan simpel zijn omdat de persoon het concept niet begrijpt, doordat hij of zij het met niets kon vergelijken.

Kunstenaars zijn meestal mensen die proberen om anderen dingen te laten zien op een andere manier, om een ander standpunt in te nemen. Door de geschiedenis heen zijn vele werken van kunstenaars verboden en vernietigd door de regering voor precies die reden. Kunst hoeft niet alle leed in een zolderkamertje voor één creatie te zijn, maar als kunst niets nieuws te zeggen heeft, heeft het dan wel een punt?

Het product shampoo is meestal vloeibaar en is bedoeld om je haar te reinigen en om het zachter en handelbaarder te maken. Door je haar te wassen met shampoo, wordt het door de hoofdhuid afscheiden talg weg gewassen, een soort vet dat van nature bedoeld is om onze haarwortels te beschermen. In het talg verzamelt zich stof en vuil en de actieve stoffen in de shampoo, tensiden genaamd, binden zich aan het talg. Als je je haar uitspoelt, wordt het talg met de shampoo verwijderd. Daarmee gaan ook het stof en vuil, en eventueel roos, mee en wordt het haar schoon. Shampoos kennen verschillende klassen van tensiden, om niet te veel talg te verwijderen. Naast verschillende shampoo´s voor verschillende haartypen zijn er ook speciale shampoo´s als anti-roos-shampoo, elke-dag shampoo, plantaardige en/of ecologische shampoo en babyshampoo, die alleen de zachtere tensiden bevat. Voor honden, katten en andere huisdieren zijn er speciale shampoos die zijn aangepast aan hun specifieke huid. Je moet je huisdieren dan ook nooit wassen met je eigen merk shampoo, want hun huid bestaat uit veel minder lagen dan de menselijke huid, en zelfs babyshampoo bevat voor dieren te heftige tensiden.

Behalve de tensiden, het feitelijke reinigingsmiddel, bestaat shampoo uit een aantal toevoegingen als geurstoffen, kleurstoffen en middelen om de soepelheid te verhogen. Daarnaast bevat shampoo vooral veel water, soms wel meer dan 80 %. Sommige shampoos bevatten ook een conditioner, dit zijn producten om de glans, het volume en de zachtheid van het haar te beïnvloeden en om klitten te voorkomen. Minder voorkomende vormen van shampoo zijn vaste shampoo-repen, crèmes, gel en droogshampoo in poedervorm.

Geschiedenis van shampoo

Het woord shampoo komt voort uit het Hindi-woord “champo” en betekent iets als “masseren, kneden”. Champo komt op zijn beurt weer van het woord champo, dat is afgeleid van een plant die “Michelia champaca” heet. In India was het al eeuwen gebruikelijk om je haar te wassen met bloemen van deze plant. Indiërs hebben behalve deze plant ook kruiden als zeepkruid, henna, fenegriek, aloë vera en amandel gebruikt, in combinatie met aromatische stoffen als sandelhout, jasmijn, rozenolie en musk. Ook in Indonesië kende men al vroeg een soort van shampoo, die werd gemaakt van verbrande onderdelen van de rijstplant. De as werd gemengd met water en vervolgens op de hoofdhuid gesmeerd. Na het uitspoelen was het haar wel heel erg droog, zodat men het moest insmeren met kokos-olie bij wijze van conditioner.

Via India raakte het woord “shampoo” in de zeventiende eeuw ingeburgerd in de Engelse taal, nadat een Bengaalse ondernemer Sake Dean Mahomed een shampoo-bad opende in Brighton. “Mahomed’s Indian Vapour Baths” leken een beetje op Turkse stoombaden, waar de  klanten een Indiase champi-behandeling kregen of een therapeutische massage. Het shampoo-en werd erg gewaardeerd en Mahomed kreeg er zelfs een soort van koninklijke onderscheiding voor.

De shampoo-behandeling breidde zich uit en ook andere kappers gingen de dienst aanbieden. Aanvankelijk kookten ze geschaafde zeep in water en deden daar kruiden bij voor de glans en de geur van het haar. Ene Kasey Hebert was de uitvinder van het specifieke product shampoo, hoewel zeep en shampoo in de jaren nog heel erg op elkaar leken en beiden een soort van wasmiddel bevatten, vergelijkbaar met wat wij tegenwoordig in de wasmachine gebruiken. De shampoo zoals we die tegenwoordig kennen, werd pas in de dertiger jaren van de twintigste eeuw geïntroduceerd, Drene was de eerste synthetische shampoo, die geen zeep bevatte. Tegenwoordig hebben we misschien wel te veel keus, uit te veel merken en tendiden-klassen, en zijn er zelfs verschillende shampoo´s voor alle verschillende kleuren haar. Om je haar mooi en gezond te houden, loont het echter wel de moeite om uit te zoeken welk merk en soort shampoo voor jou het beste is.

Alles over een lening met BKR

Achtereenvolgens vindt u in dit artikel antwoord op de volgende vragen:

Gevolgen van een slechte codering BKR
Hoe komt het BKR aan mijn informatie?
Welke informatie blijft vertrouwelijk?
Wat weet het BKR van mij?
Hoe lang blijven mijn gegevens bewaard?
Hoe kan ik mijn gegevens inzien?
BKR verwijderen of korrigeren.

BKR en krediet

Het BKR zetelt in Tiel. In het hoofdkantoor van het “Bureau Krediet Registratie,” afgekort BKR, wordt elke dag opnieuw over het financiële lot van duizenden Nederlanders beslist. Vaak zelfs zonder dat ze dat weten. Ongeacht of het nu gaat om de financiering van een ongehoord dure plasma-tv, het afsluiten van een belabonnement voor een mobiele telefoon of het leasen van een nieuwe auto. Zonder goede BKR-toetsing zullen de wielen niet eens draaien.

Iedereen ouder dan 18 jaar, kan met een aan zekerheid grenzende waarschijnlijkheid ervan uitgaan dat ook hij bij het BKR geregistreerd is. Momenteel beschikt het bedrijf over de financiële gegevens van meer dan 10 miljoen mensen, en wisselt met aangesloten deelnemers informatie uit, die de betrokkenen zélf liever binnenskamers zouden willen houden.

Toch wil het BKR niet alleen als handlanger van de kredietverstrekkers gezien worden. Het BKR is er ook voor de consumenten. Doordat men de voor kredietinstellingen relevante informatie binnen enkele seconden beschikbaar stelt, maakt BKR het lenen simpeler. Dankzij de informatie van het BKR hoeven kredietverstrekkers geen stapels papier over de betaalcapaciteit van koopgrage of kredietbehoevende klanten op te vragen en te verifiëren. Zo kan het BKR een kredietaanvraag aanzienlijk versnellen én goedkoper maken.

Gevolgen van een slechte codering BKR

Het verkrijgen van een lening is zeker niet uitgesloten bij het minste of geringste BKR-smetje. Het BKR verstrekt weliswaar relevante informatie, maar de banken (lees: kredietverleners) hebben een volstrekt eigen verantwoordelijkheid bij hun kredietbeleid. Er zijn dan ook instellingen die wel eens een oogje toedrukken, althans bij minder belangrijke BKR-items. Wie ooit een bedrag van pakweg 1000 euro schuldig is gebleven, maar dat bedrag inmiddels heeft betaald, kan er erop hopen in de toekomst toch een kredietverstrekker te vinden. Maar helemáál onberoerd laten dit soort kleine zonden de banken óók weer niet. Ook BKR-vermeldingen van deze aard tonen per slot van rekening aan dat de klant ooit problemen had om zijn financiën op orde te houden. Hij vormt daarom een verhoogd risico en dat moet betaald worden. Concreet: de klant krijgt weliswaar krediet maar moet er niet vanuit gaan dat dit tegen de meest voordelige condities gebeurt. Klanten met een goede solvabiliteit betalen de laagste rente, risicoklanten de hoogste.

Consumenten met een uitgesproken slechte BKR-notering hoeven niet te rekenen op enige genade bij de banken. Voor hen kan zelfs het openen van een onbeduidende betaalrekening een probleem vormen. Een lening mag deze klant zeker niet meer verwachten, evenmin als een betaalpas of creditcard, aangezien daarmee saldo-overtrekking mogelijk is.

Verdere beperkingen: providers van mobiele telefoons zijn niet langer genegen tot het aangaan van vaste contracten, maar schepen dubieuze klanten met een eenvoudige prepaidkaart af, financieringen van welke aard dan ook worden met een negatieve BKR-notering tot nader order opgeschort en grote duurzame consumptiegoederen zoals elektronica, meubelen of een auto krijgt de klant alleen geleverd als hij het geld cash op tafel legt.

Hoe komt het BKR aan mijn informatie?

Het BKR krijgt zijn informatie van de pakweg 225 aangesloten deelnemers. Dit zijn voornamelijk banken, creditcardorganisaties, postorderbedrijven, telecombedrijven en leasemaatschappijen. Als uw gegevens wijzigen, zijn de deelnemers verplicht dat ook aan het BKR te melden. Dat kan een simpele adres- of naamswijziging zijn, maar ook het feit dat u de lening heeft afgelost of een betalingsachterstand heeft opgelopen.

In principe geldt: wie gegevens aan het BKR aanlevert kan ook gegevens bij het BKR inzien.

Mensen krijgen niet zomaar een aantekening bij BKR. Dat gebeurt pas 60 dagen na het ontstaan van een betaalachterstand en nadat schriftelijk is aangezegd dat registratie zal plaatsvinden indien niet alsnog wordt betaald.

Welke informatie blijft vertrouwelijk?

Ofschoon de kennis over de financiële situatie van de Nederlander meer dan uitgebreid is, zijn er nog steeds gebieden waar zelfs de gegevensverzamelaar uit Tiel moet passen. Zo bezit het BKR geen gedetailleerde informatie over het consumentengedrag van de burgers.  Men weet weliswaar waar een klant zijn kredietrekening aanhoudt, maar men kent niet zijn spaarsaldi of de algemene vermogenspositie van een consument. Ook zaken als beroep, inkomen en woonlasten onttrekken zich aan hun gezichtsveld.

Wat weet het BKR van mij?

In principe verzamelt het BKR nagenoeg alles wat voor een potentiële geldgever van belang kan zijn. Naast de persoonlijke gegevens zoals naam, geboortedatum en adres wordt vooral informatie verzameld, die invloed op de kredietwaardigheid van een klant heeft.

Van alle kredieten, verstrekt aan natuurlijke personen, groter dan 500 en kleiner dan 125.000 euro, met een looptijd van tenminste 3 maanden, worden vastgelegd:

• De hoogte van het krediet
• De ingangsdatum van de kredietovereenkomst
• De laatste geplande aflossingsmaand
• De feitelijke aflossingsmaand
• Het soort krediet
• Bijzondere omstandigheden die zich tijdens de looptijd voordoen
  

Hoe lang blijven mijn gegevens bewaard?

Vanaf het moment dat men een krediet of een gsm-abonnement afsluit, worden de gegevens ervan aangemeld bij het BKR. Als een krediet wordt beëindigd of een abonnement wordt opgezegd, gaat een bewaarperiode in. De informatie blijft dan nog vijf jaar zichtbaar. Wel staat bij uw gegevens genoteerd dat het een beëindigd krediet of abonnement is, en per welke datum dat gebeurd is. Na het verstrijken van de 5-jaars bewaarperiode verdwijnen deze gegevens automatisch uit het bestand.

Hoe kan ik mijn gegevens inzien?

Iedere consument heeft het recht, om zijn bij het BKR opgeslagen gegevens in te zien. Experts raden zelfs aan om de informatie op gezette tijden te controleren. De praktijk toont immers aan dat de informatie m.b.t. lopende contracten, creditcards of betalingsachterstanden niet altijd de actuele status van een consument weerspiegelt.

De consument kan zijn gegevens op afspraak bij het BKR in Tiel ophalen, maar men kan ook een schriftelijk informatieverzoek indienen bij elke willekeurige bank in Nederland. In beide gevallen bedragen de kosten van opvraag € 4,50 en dient u zich te legitimeren met een geldig legitimatiebewijs.

BKR verwijderen

Met ongeveer 22 miljoen gegevens-uitwisselingen per jaar (dagelijks zijn dat er bijna 100.000), blijven fouten natuurlijk niet uit. Bij bulkverwerking van een dergelijke omvang zijn foutieve vermeldingen niet altijd uit te sluiten. Consumenten die weten hoe het systeem functioneert, hebben het echter zelf in de hand tijdig fouten op te sporen en te laten corrigeren.

In beginsel kan elke consument zijn BKR laten verwijderen of aanpassen. Maar de klant moet daar wel zelf actie voor ondernemen.  Bent u van oordeel dat de over u opgeslagen informatie onjuist is, dan kunt bij de partij die uw gegevens bij het BKR heeft laten registreren, een verzoek tot korrektie indienen.  Het BKR kan dus uw gegevens alléén aanpassen na opdracht van de deelnemer (bank, telecombedrijf, leasemaatschappij etc.) die verantwoordelijk is voor uw aanmelding. Bij een blijvend conflict kunt u het geschil ter beoordeling voorleggen aan de Geschillencommissie BKR. De uitspraak van deze commissie is bindend voor alle betrokken partijen

Rugklachten zijn we vaak zelf schuld

Met twee wekelijkse bezoekjes aan het fitnesscentrum of drie rondjes rond de kerk, kan je nooit goedmaken wat je in 40 kantooruren verprutst hebt. Zelfs als een mens gewoon rechtop staat, verbruikt hij meer energie dan als hij zit, ook al doet hij dat nog zo dynamisch en actief. Tot deze conclusie kwam een team van wetenschappers aan de Columbia University in Missouri.

Bovendien meldden Zweedse onderzoekers onlangs dat een mens niet kan volstaan met de 10.000 stappen die hij per dag noodzakelijkerwijs moet zetten. De volgende oefeningen zorgen voor de broodnodige beweging tijdens een normale kantoordag.

Plak niet aan je stoel

Wanneer de telefoon overgaat, sta je op. Niet uit hoffelijkheid jegens de beller, maar als eerbetoon aan je eigen spierstelsel en gecombineerd met het feit dat je staand veel beter klinkt dan zittend.

Maar laat niet alleen je stem swingen, maar ook de benen. Dat verstevigt bilspieren en dijen die immers door al dat “marathonzitten” steeds zwakker worden. Een krachtige variant op deze oefening bestaat uit het aantikken van de bil met de hiel. Beenbuigingen schieten er tijdens het zitten altijd bij in, wat zich veelvuldig uit in rugklachten.

Beweeg en neem de trap

Maak bewust kleine omwegen. Koffie-automaten en toiletten zijn er meestal ook een verdieping hoger.

Aanbevolen wordt om elke dag ten minste vier verdiepingen via de trap af te leggen.

Isometrie

Ook al noemen we een vergadering al lang geen “zitting” meer, toch zijn de meeste collega’s daarbij zittend aanwezig, degene die presenteert uitgezonderd. In uitzichtloze situaties als deze schiet ons gelukkig de isometrie te hulp.  U spant de ene na de andere spier, en ontspant die vervolgens weer.

Bij isometrische oefeningen bewegen de gewrichten niet, maar een spier die je per dag minimaal zes seconden aanspant, neemt ongeveer 4% per week in kracht toe.

Begin met de kuiten, gevolgd door de dijen en de bilspieren, en houdt dat telkens tien tellen vast. Dan activeert u de romp: trek de buik stevig in, recht de rug en trek de schouderbladen samen. Houdt ook die positie gedurende tien seconden aan. Span tot slot de armen. Houdt u daarbij indien mogelijk vast aan uw stoel, die wel stabiel genoeg moet zijn om er gedurende 10 seconden krachtig aan te trekken.

En haal vooraf nog snel een glas water. Als het lichaam onvoldoende vocht heeft, verslapt de concentratie en wordt de stofwisseling in de spieren nadelig beïnvloed. Een klassiek voorbeeld daarvan zijn gespannen nekspieren.

Op weg terug naar je kantoor rol je met de schouders, trekt de schouderbladen samen en houdt die majestueuze houding vast. Dat versterkt de borst- en bovenste rugspieren.

Ons buurland Duitsland is een bijzonder veelzijdig vakantieland, dat in het noorden kusten heeft aan de Oostzee en de Noordzee, in het midden grote rivieren en in zuiden het begin van de Alpen. De rijke geschiedenis van het land wordt weerspiegeld in vele historisch interessante kastelen en burchten en in talloze goedgevulde musea. Maar ook de vele dierentuinen, pret- en attractieparken, het culturele aanbod en de uiteenlopende mogelijkheden voor buiten-recreatie spreken veel vakantiegangers aan. Daarnaast zijn er seizoensgebonden attracties met een lange traditie, zoals de Bierfeesten in oktober en de traditionele Kerstmarkten met hun nostalgische sfeer, die in meer dan tweeduizend steden worden gehouden. Duitsland heeft met meer dan tachtig miljoen inwoners na Rusland de grootste bevolking van de Europese landen en bestaat sinds de samenvoeging van Oost en West Duitsland in 1990 uit zestien deelstaten die in grote mate autonoom zijn op cultureel en bestuurlijk gebied.

De natuur van Duitsland

Het land kan grofweg worden verdeeld in drie belangrijke geografische gebieden: de laag gelegen Duitse vlakte in het noorden, het centrale Duitse hoogland en de uitlopers van de Alpen en ander gebergte in het zuiden. Als je van de natuur houdt, is er in dit veelzijdige landschap altijd wel wat van je gading te vinden. Het klimaat is gematigd, hoewel er door de hoogteverschillen aanzienlijke variatie in temperatuur en klimaatomstandigheden is. Bijna twee derde van alle Duitse bossen bestaat uit naaldbomen, de rest is voornamelijk beukenbos.

Noord-Duitsland wordt door de rivieren de Eems, de Wezer, de Elbe en de Oder doorstroomd. Het gebied is zwaar gecultiveerd, veel voorkomende gewassen zijn onder andere aardappels, suikerbieten, tarwe en rogge. Ook wordt er veel vee gehouden als melkvee en varkens, runderen en kippen voor de slacht. Desondanks wordt bijvoorbeeld de deelstaat Nedersaksen bijzonder gewaardeerd voor actieve vakanties in de natuur. Als je graag wandelt, fietst, paardrijdt of watersport, hier vindt je bergen en rivieren, en goed aangelegde fiets- en ruiterpaden.

Het centrale hoogland bestaat behalve uit de Rijnvallei uit het Harz-gebergte en het Thüringse bos, dat eveneens door wandelaars en trekkers wordt gewaardeerd voor de ongerepte natuur. De rivier de Rijn die door West-Duitsland stroomt door een steile kloof die beroemd is om zijn prachtige landschappen, wijngaarden en kasteeltjes. In het noorden van de Rijnvallei liggen de industriële gebieden van Duitsland, waaronder het Ruhrgebied, dat zich inmiddels aan het ontwikkelen is in een groot kunst- en cultuurcentrum. De zuidelijke gedeelte van het Rijnland, dat de Eifel en Hunsrück-bergen bevat, bestaat voor het grootste deel uit landbouwgebied en heeft bekende wijnstreken, vooral in de Moezelvallei.

In Zuid-Duitsland stromen onder andere de rivieren de Donau, de Lech en de Main. Duitslands hoogste punt bevindt zich hier in de Beierse Alpen, het is de Zugspitze die 2963 meter hoog is. Het gebied bestaat verder uit plateaus en beboste bergen zoals het Zwarte Woud, en de hooglanden van Zwaben. Een populair gebied voor toeristen is het gebied rondom het Bodenmeer. Verder liggen er in Zuid-Duitsland, in de Alpen, ook tal van wintersport-gebieden.

Steden in Duitsland

In het noorden van Duitsland vinden we de hoofdstad is Berlijn, een bruisende stad met veel kunst en cultuur, maar ook veel groen in de vorm van parken. Eveneens in het noorden liggen Duitslands belangrijkste industriële en distrubutiecentra, grote steden als Hamburg en Hannover.

De Hanzesteden Lübeck, Wismar en Bremen hebben prachtige historische stadskernen met veel monumenten, religieuze kunstschatten en de typische baksteen-architectuur. De St.-Michaelkerk en de Dom van Hildesheim zijn meesterwerken van de kerkelijke bouwkunst. Ook het industriële verleden van Duitsland is zeer de moeite waard, bijvoorbeeld in het historische centrum van Goslar en de ertsmijn de Rammelsberg. In het westen van Duitsland vindt je eveneens dergelijke monumenten, zoals de fraaie kolenmijn in Essen en de “Völklinger Hütte”, de grootste staalfabriek van de Saarstreek. Langs de Rijn vindt je tal van oudere en meer romantische monumenten zoals kastelen, waaronder de beroemde Loreley. Bezoek voor indrukwekkende religieuze kunst de Dom van Aken en die van Keulen, de grootse stad in het westen van Centraal Duitsland. Het centrum van deze stad is een grote voetgangerszone, die met een enorm assortiment aan winkels een waar paradijs vormt als je van shoppen houdt. Andere belangrijke steden zijn de modestad Düsseldorf, Gelsenkirchen, Essen en Dortmund.

Meer naar het oosten zijn er industriële centra bij de Elbe en zijn vertakkingen. De belangrijkste steden hier zijn onder meer Leipzig, Dresden en Halle. Historische monumenten vindt je onder andere in de Lutherse steden Eisleben en Wittenberg, Pruisische kastelen in Berlijn en Potsdam en de beroemde Bauhaus-architectuur in Weimar en Dessau.

Ook in Zuid Duitsland vindt je veel beroemde historische steden zoals het beroemde stadscentrum van Trier. Deze stad is eigenlijk een groot geschiedenisboek, van het Romeinse UNESCO-werelderfgoed Porta Nigra, tot en met de barokke paleistuin. Leipzig heeft een gerestaureerd centrum met vele beurs- en koopmanshofjes, die nog steeds de rijkdom van het eind van de negentiende eeuw weerspiegelen.

Overige attracties in Duitsland

Over het hele land verspreid liggen diverse attractie- en andere pretparken, zoals bijvoorbeeld de Bavaria Filmstadt bij München, Filmpark Babelsberg in Potsdam en het Movie Park Germany in Bottrop met het thema “film”. Qua speelgoed kun je je hart ophalen in Legoland Deutschland in Günzburg, in het Playmobil Fun Park bij Neurenberg en het Ravensburger Spieleland aan het Bodenmeer. Andere grote pretparken zijn onder andere Phantasialand Brühl bij Keulen, Hansapark bij Lübeck, het Europa-Park in Rust en het Belevenispark en Tripsdrill bij Stuttgart, het Belantis Vergnügungspark in Leipzig en het Taunus-Wunderland bij Frankfurt. De Duitse pretparken zijn over het algemeen open van de maanden april tot en met oktober. Tot slot mogen de Duitse dierentuinen niet onvermeld worden, deze zijn doorgaans groot met een fascinerend aantal aan verschillende diersoorten. Veel grote steden beschikken over dierenparken, zoals Berlijn, Keulen, Hamburg, München, Hannover, Leipzig en Frankfurt.

Duitsland heeft het, of je nu van houdt wandelen, hiken, paardrijden of watersporten in de ongerepte natuur, van spanning en sensatie in attractieparken of van eeuwenoude kunst en cultuur. Als je je goed informeert en je vakantiebestemming zorgvuldig kiest kun je optimaal genieten van dit veelzijdige land.

De Franse overheersing

Tijdens de Franse Revolutie koos Spanje eerst de kant van Oostenrijk en Engeland, maar stortte zich later samen met de Fransen in een oorlog tegen Engeland, dat aan het begin van de negentiende eeuw de eens zo machtige Spaanse vloot wist te verslaan. Vervolgens grepen de Fransen hun kans in het sterk verzwakte Spanje. De Bourbons moesten afstand doen van de troon en Napoleons broer Jozef Bonaparte werd tot koning van Spanje benoemd.

De reactie was een bloedige en massale opstand vanuit Portugal, die werd gesteund door Engeland. Ondanks alle weerstand tegen de Fransen werd er in Cádiz wel een grondwet aangenomen naar Frans model. Uiteindelijk moest Jozef Bonaparte Madrid verlaten en werd koning Ferdinand VII, de zoon van Karel IV van Spanje en Maria Louisa van Parma, op de troon gezet. Ferdinand erkende de nieuwe grondwet, maar trok zich er niets van aan en regeerde al snel als een even absoluut heerser als zijn voorgangers.

In dezelfde periode begonnen ook de Spaanse koloniën in Latijns-Amerika zich los te maken, hetgeen relatief geweldloos verliep omdat Spanje het veel te druk had met de binnenlandse verwikkelingen. Uiteindelijk bleven alleen Cuba en Puerto Rico in het Westen, de Filippijnen in Azië en Marokko, de Spaanse Sahara en Spaans-Guinea in Afrika over.

In Spanje zelf werd de relatief democratische grondwet weer in ere hersteld na een militaire staatsgreep door generaal Riego. Een enorm Frans leger wist echter het absolutisme weer te herstellen en er volgde alweer een zware tijd voor de gewone mensen. Heel de negentiende bleef in het teken staan van opstanden en burgeroorlogen, waar behalve verschillende politieke groeperingen ook de katholieke kerk een flinke rol in speelde.

Uiteindelijk werd koningin Isabella afgezet en opgevolgd door generaal Prim, waarna een nieuwe grondwet werd opgesteld. In 1870 zat er voor een paar jaar een nieuwe koning op de troon, Amadeus van Aosta, die afkomstig was van het Italiaanse koningshuis. Toen deze aftrad werd de “Eerste Republiek” uitgeroepen, met een federale grondwet en een democratische structuur. De verse republiek kreeg te maken met conflicten door koningsgezinden en een anarchistische stroming in de arbeidersbeweging. Hierdoor kwam er, door middel van een militaire staatsgreep, al snel een einde aan de Eerste Republiek. De zoon van Isabella, Alfons XII, werd de nieuwe Spaanse koning. In de periode die volgde, wisselden de liberale en reactionaire regeringen elkaar af. Dit was mogelijk door een relatief liberale grondwet uit 1876, opgesteld door Antonio Canovas del Castillo. Hij was een “moderado”, een gematigde politicus. De moderados hadden de gewoonte om de liberalen en de reactionairen om de macht te laten vechten en ondertussen zelf grotendeels het regeringsbeleid te bepalen. Hoewel het een, zeker voor die tijd democratisch systeem was, had het gewone volk weinig in te brengen. De macht lag vooral bij de plaatselijke bezittende klasse, gesteund door de politieke macht van de katholieke kerk.

De twintigste eeuw

Nadat Canovas aan het eind van de negentiende eeuw werd vermoord en laatste koloniën zich onafhankelijk maakten, raakte Spanje in langdurige en ernstige crisis. De eenheid in het land was ver te zoeken omdat verschillende culturele en politieke bewegingen zich lieten gelden. De arbeidersbeweging werd steeds revolutionairder en het nationalisme kreeg in verschillende regio´s een steeds uitgesprokener politiek gezicht, met name in Baskenland en Catalonië.

De moderados hadden in de periode daarvoor dan wel gezorgd voor het algemeen stemrecht, een minimale sociale wetgeving en de vrijheid van vakbeweging, maar in het dagelijks leven hadden de gewone mensen het nog steeds erg slecht. Vaak kwam het tot heftige en bloederige sociale conflicten, zoals bijvoorbeeld in Catalonië en Andalusië.

In de Eerste Wereldoorlog bleef Spanje neutraal en profiteerde vooral economisch door de handel die mogelijk was door deze neutraliteit. Na de Eerste Wereldoorlog waarde er in heel Europa een sociaal-revolutionaire beweging rond, die ook in Spanje aansloot bij de al langer broeiende arbeidersbewegingen. In 1919 onderdrukte de Spaanse regering met geweld een algemene staking en zette de socialistische leiders gevangen, maar een paar jaar later wonnen de socialisten de verkiezingen. Met instemming van koning Alfons XIII pleegde generaal Primo de Rivera een staatsgreep en Spanje werd een dictatuur. Het bestuur werd weer flink gecentraliseerd en de eerder zo moeizaam opgebouwde democratische verworvenheden werden afgeschaft, onder andere de persvrijheid.

Toen na de gemeenteraadsverkiezingen alle grote steden een republikeins bestuur kregen, werd Spanje bijna geruisloos weer een republiek. Deze Tweede Republiek duurde een aantal jaren, waarin er weer een grondwet werd opgesteld. Deze had een vooruitstrevend democratisch karakter, waarbij ook eindelijk de scheiding van kerk en staat geregeld werd geregeld en het onderwijs niet langer door de kerk gegeven werd. Catalonië en Baskenland werden autonoom met een eigen regering. Sociale kwesties als afschaffing van het grootgrondbezit en de hervorming van het leger werden echter veel minder voortvarend aangepakt. Hierdoor vervreemdden de arbeidersbewegingen zich van de republiek en de hieruit voorkomende stakingen werden als vanouds bloedig neergeslagen.

De situatie werd grimmiger toen rechts de verkiezingen in 1933 won en de opeenvolgende rechtse regeringen er niet in slaagden de sociale onrust te verminderen. Een confrontatie tussen arbeidersbewegingen en het leger in Asturië zou later als voorbode van de burgeroorlog worden gezien. Duizenden opstandelingen werden gevangen gezet en Catalonië verloor zijn onafhankelijkheid weer. In 1936 wonnen de Republikeinse en linkse partijen, verenigd in het Volksfront, de parlementsverkiezingen. De nieuwe regering kwam direct in conflict omdat de socialisten niet mee wilde regeren. Er volgde weer een erg onrustige en gewelddadige periode, waarin de Falange opkwam, een kleine maar groeiende fascistische beweging. Rechts bereidde zich ondertussen voor op een staatsgreep. Het felle verzet van de arbeidersbeweging leidde vervolgens tot de Spaanse Burgeroorlog, waarin honderdduizenden mensen werden mishandeld, gedood of gevangen genomen.

Tegenwoordig wordt er steeds kritischer gekeken naar de manier waarop we ons huis verwarmen en de verwarming van water om te douchen en af te wassen regelen. Er is een duidelijke tendens naar meer duurzame manieren van energievoorziening, met als doel het milieu te sparen in je eigen huis.

Hoe werkt een zonneboiler?

Een zonneboiler zet de elektromagnetische straling van de zon om in warmte volgens een heel eenvoudig principe. Als je een tuinslang de hele dag in de zon laat liggen, wordt het water erin verwarmd. Bij een zonneboiler zijn het de zonne-collectoren, of panelen op het dak, die het zonlicht opvangen. In Nederland is het rendement optimaal als de collector op het zuiden gericht staat en als deze een hellingshoek van ongeveer 45 graden heeft. Op andere breedtegraden, en dus in andere landen, gelden andere richtlijnen die je ter plaatste moet natrekken. De collectoren zijn gemaakt van en speciaal materiaal dat de warmte goed kan opnemen en vasthouden. Achter het paneel lopen de leidingen, waarin het water wordt verwarmd, net als in de tuinslang, en van daaruit gaat het warme water naar een voorraadvat. Als je de warmwaterkraan opent stroomt het opgewarmde water naar de kraan en worden de leidingen van de collector weer gevuld met koud water. Omdat het water niet altijd warm genoeg zal zijn, wordt het water naverwarmd tot de gewenste temperatuur. Dit zal moeten gebeuren door een CV-ketel, een warmtepomp of een geiser. Als je erg uitgekiend wilt zijn, dan douche je ’s avonds want na een dag zonneschijn hoeft er natuurlijk minder naverwarmd te worden dan ’s ochtends vroeg. Ook kun je andere aanvullende maatregelen nemen, zoals bij de eerstvolgende vervanging van je wasmachine overgaan op een zogenaamde hot-fill wasmachine, zodat je nog meer gebruik kunt maken van water dat door de zon is verwarmd in plaats van door een elektrisch verwarmingselement.

Behalve de gewone zonneboiler, die warm water levert voor het gebruik in de keuken en de badkamer, is er nog de zonneboiler-combi die daarnaast ook nog bijdraagt aan de verwarming van het huis. Bij de oriëntatie van welk type zonneboiler voor jou geschikt is, moet je rekening houden met het aantal personen, de beschikbare ruimte voor het voorraadvat en het dagelijks gebruik aan warm water.

De voordelen voor het milieu

Alle typen zonneboilers zijn duurzaam, want zonlicht raakt de eerstkomende vijf miljard jaar niet op. Daarnaast komt er bij energiewinning middels zonlicht maar een fractie CO2 vrij vergeleken met energiewinning uit fossiele brandstoffen. Men heeft berekend dat de vermindering van CO2-uitstoot door een zonneboiler op bijna 300 kilo per jaar uitkomt. Dit is geen 100%, omdat de pomp waarmee de zonneboiler het water rondpompt op elektriciteit werkt. Deze stoot op dat moment weliswaar geen CO2 uit, maar dat is wel gebeurd tijdens de productie van de elektriciteit. Ook voor de productie van de zonneboiler zelf zijn nog fossiele brandstoffen nodig. Maar in totaal weegt dit verbruik niet op tegen de enorme hoeveelheid energie uit fossiele brandstoffen die de boiler in de loop der jaren zal gaan besparen. In zijn eerste jaar heeft de gemiddelde zonneboiler al net zoveel duurzame energie geleverd, als er aan conventionele energie nodig was om het apparaat te maken.

Het kostenplaatje

Een gemiddeld gezin kan door gebruik van een zonneboiler bijna de helft besparen op het gasverbruik voor de verwarming van het kraanwater in de keuken en de badkamer. Toch zul je de aanschafkosten via de energiebesparing meestal niet terug kunnen verdienen. Dit zou namelijk twintig jaar duren, min of meer de totale levensduur van de zonneboiler-installatie. Maar omdat een zonneboiler veel CO2-uitstoot voorkomt zijn er echter subsidieregelingen, die de investering een stuk aantrekkelijker maken. Een voorbeeld hiervan is de onlangs gestarte “Duurzame warmte” regeling in Nederland, een subsidiepotje van zo’n zestig miljoen euro, bedoeld voor particulieren en de non-profit sector. Ook worden er wel zonneboiler-systemen verhuurd of geleased door energiebedrijven en verhuur-organisaties. Overigens is de besparing sterk afhankelijk van je persoonlijke situatie. In het algemeen kun je zeggen dat hoe groter het gezin is, hoe sterker de financiële besparing zal zijn. Daarnaast gaan de berekeningen uit van de huidige energieprijzen, zou de gasprijs stijgen dan bespaart de zonneboiler relatief meer op je totale energiekosten. In onze zoektocht naar meer duurzame vormen van energie en zelf een steentje bijdragen aan het minder belasten van het milieu, mag in je overwegingen een zonneboiler niet ontbreken.

Budgetteren: basis

De basis van budgetteren is je (toekomstige) uitgaven in lijn brengen met je beschikbaar inkomen.  Je beschikbaar inkomen is je totale inkomen min alle vaste kosten. Vaste kosten zijn alle onkosten die maandelijks terugkeren, zoals bijvoorbeeld huur, leningen, elektriciteitsrekeningen enz… . Dit deel van je inkomen heeft dus al een doel en mag je niet meerekenen bij het bepalen van je uitgavenbudget.

Alle uitgaven die niet vooraf vastliggen zoals bijvoorbeeld eten en drinken of kleding of hobby komen van het beschikbaar inkomen. Het totaal van deze uitgaven mag niet groter zijn dan het beschikbaar inkomen en in ideale omstandigheden hou je minstens een derde van je beschikbaar inkomen over als reserve (spaargeld).

Huishouddagboeken

Er bestaan kant-en-klare huishouddagboeken en software om zelf je budgetten te beheren. Deze werken volgens de basis van het budgetteren:
vaststellen van het beschikbaar inkomen (= totaal inkomen – vaste kosten)opstellen van budgetten volgens categoriën van uitgavenspaarplan
Hoewel deze schriften en softwarepakketten zeer deskundig zijn opgesteld, houden slechts weinig mensen die er mee beginnen het vol. Dit komt in de eerste plaats door het ontbreken van achtergrondinformatie over budgetteren, maar ook vooral doordat deze systemen zelden aanpasbaar zijn aan de situatie van de gebruiker: niet iedereen heeft hetzelfde uitgavenpatroon en iedereen heeft andere behoeften. Een goed systeem zou flexibel genoeg moeten zijn om zich aan te passen aan de behoeften van de gebruiker.

Boekhouding op maat

Wat gebruik je hiervoor?

Er bestaan flexibele softwarepakketten, maar de meeste kosten veel of hebben wat inwerktijd nodig.  Het is echter ook mogelijk om zelf een systeem op te zetten dat aangepast is aan je individuele levensstijl en behoeften.  Dit systeem kan je zelf zo complex maken als je wilt: afhankelijk van je voorkeur en de tijd die je erin wilt steken kan je alles in een schrift bijhouden of meerdere schriften gebruiken of je kan een eenvoudige spreadsheet maken of meerdere tabbladen gebruiken in een spreadsheet. 

Hoe begin je eraan?

Vooraleer je budgetten kan opstellen, moet je eerst een zicht krijgen op je inkomen en je uitgaven.  Daarna kan je budgetten opstellen per categorie en indien nodig de budgetten bijsturen.

Beschikbaar inkomen bepalen

Je inkomen bepalen is makkelijk: je maakt een som van al het geld dat je op regelmatige basis ontvangt zoals je loon en diverse uitkeringen.  Dit geld kan je echter niet volledig uitgeven omdat een deel van het geld al voorbestemd is om bepaalde kosten te dekken.  Kosten die op regelmatige basis terugkeren (en  hetzelfde bedrag hebben) noemen we vaste kosten. Vaste kosten zijn onder andere huur, afbetalingen van leningen en diverse andere wederkerende kosten. Het beschikbaar inkomen is het totale inkomen min deze vaste kosten.

Uitgaven bepalen

Om budgetten vast te leggen voor je toekomstige uitgaven moet je eerst weten hoeveel geld je nodig hebt per categorie. Daarom moet je eerst je uitgaven bijhouden.  Om je uitgavenpatroon te kennen, kan je best gedurende 3 maanden je uitgaven noteren in een schrift of spreadsheet.  Hiervoor noteer je relevante informatie zoals uitgaven per categorie en dagtotalen (en eventueel winkels). 

In het begin is het nog even wennen en kan het gebeuren dat je vaak vergeet iets te noteren of  dat je informatie onvolledig is. Daarom kan je hier best een gewoonte van maken: je kan de uitgaven bijvoorbeeld ’s avonds noteren of de kasticketten bijhouden in een doosje en elke zondag noteren of op een ander tijdstip. Als er regelmaat is, kan je het zeker niet vergeten. Omdat dit een vervelend moment is, kan je het aangenaam maken door op de achtergrond muziek te draaien of door iets lekkers te drinken. Neem zeker je tijd om het zo zorgvuldig mogelijk te noteren omdat dit de basis is van je budgettering.

Omdat het nog zoeken is naar een eigen systeem kan je best een algemene indeling van categoriën gebruiken die ze ook gebruiken voor huishouddagboeken:
voeding: eten en drinken
huishouden: afwasmiddel, wasmiddel, wasverzachter en diverse huishoudelijke artikelenkledingdiverse en uitzonderlijke uitgaven: alles wat niet in bovenstaande categoriën past
In het begin zijn deze categoriën voldoende. Na een tijdje kan je merken dat de indeling te algemeen is voor je eigen situatie.  Naargelang je behoeften kan je dan deze categoriën verder opsplitsen. Je kan bijvoorbeeld eten en drinken opdelen in fruit en groenten, vlees, snoep en andere categoriën die je zelf belangrijk vindt. Het doel is dat je weet waar je geld naartoe gaat. Als je bijvoorbeeld veel kant-en-klare gerechten koopt, kan je hier een afzonderlijke kolom voor voorzien of als je een dure hobby hebt, kan het interessant zijn om te zien hoeveel het je op maandbasis kost.

Maak op het einde van elke maand een totaal van alle uitgaven en evalueer deze totalen. Belangrijke vragen zijn:
Waar gaat je geld naartoe?
Hoeveel geld geef je uit aan noodzakelijkheden (eten, drinken, onderdak, kleding) en hoeveel aan niet-noodzakelijkheden (duurdere kleding, hobby, auto, verzorgingsproducten, enz…)?Hou je nog geld over? Blijf je binnen je beschikbaar inkomen?Zijn er uitzonderlijke uitgaven geweest, zoals ziekenhuis, defecte auto of … ?In welke categoriën kan je geld besparen en welke maatregelen kan je hiervoor nemen?

Budgetten vastleggen

Na 3 maanden heb je een duidelijk zicht op je uitgavenpatroon en kan je je uitgaven evalueren.  Hiervoor kan je de evaluaties van elke maand gebruiken.  Om de budgetten per categorie juist vast te leggen is het belangrijk om per categorie te kijken hoeveel van de uitgaven noodzakelijk waren en hoeveel niet-noodzakelijk.  Doordat we luxe gewend zijn, is het moeilijk om een onderscheid te maken tussen noodzakelijk en niet-noodzakelijk. Brood bijvoorbeeld is een noodzakelijke uitgave omdat je dit bijna dagelijks eet, maar duurdere broodsoorten zijn niet noodzakelijk en kunnen zonder gezonheidsrisico’s vervangen worden door goedkopere. Dit geldt bijvoorbeeld ook voor frisdranken of fruitsappen die niet noodzakelijk zijn maar in ons voedinspatroon wel ingeburgerd zijn. Ze kunnen vervangen worden door water of thee of vers fruitsap. Ook voor andere categoriën zoals kleding bijvoorbeeld kan je dezelfde bedenking maken: is een jeansbroek noodzakelijk als ik nog 3 broeken heb hangen in de kast of is een warme trui een niet-noodzakelijke uitgave?

Aan de hand van de noodzakelijke uitgaven stel je de budgetten voor de komende maand op. Hier kan je best, afhankelijk van je financiële situatie, een marge bijrekenen. Pas indien nodig ook de categoriën aan: maak een afzonderlijke categorie voor je eigen valkuilen. Valkuilen zijn alle geldverslinders en zijn afhankelijk van je eigen levensstijl. Een aantal voorbeelden zijn bijvoorbeeld chocolade, kledingaccessoires, auto-accessoires, afhaaleten, impulsaankopen, enz… .  Door de geldverslinders te identificeren, kan je je geld beter beheren.

Hou je uitgaven bij volgens het nieuwe systeem.  Evalueer weer maandelijks je uitgaven en stuur je budgetten bij indien nodig. Zorg hierbij dat je zeker binnen je beschikbaar inkomen blijft.  Na 3 maanden kan je weer het systeem en je nieuwe uitgavenpatroon evalueren en indien nodig bijsturen.

Budgetteren volhouden

Budgetteren helpt je je leven aangenamer te maken door de zorgen rond
geld te verminderen: door realistische doelen te stellen per categorie
weet je hoeveel geld je nodig hebt en hoeveel je zal overhouden op het
einde van de maand.

Om het budgetteren vol te houden, moet je ervoor zorgen dat je er niet tegenop ziet. Zodra het bijhouden en rekenen je benauwt, is er iets mis met het systeem. Dan is het belangrijk te kijken waar het misgaat.  Misschien besteed je er te weinig (of juist teveel) tijd aan? Of misschien kies je het verkeerde tijdstip? Of misschien heb je een te ingewikkeld systeem ontworpen? Zoek naar een oplossing zodat je telkens met nieuwe moed kan beginnen rekenen. Een ander vast tijdstip of een ander systeem kan al helpen. Evalueer dit telkens terug op het einde van de maand en stuur het driemaandelijks bij indien nodig.

Je kan jezelf ook een einddoel voor ogen stellen. Als je bijvoorbeeld maandelijks een bedrag overhoudt, kan je dit vrij besteden aan iets extra. Dit extraatje kan gerust een geldverslinder zijn waarop je wou besparen of je kan een groter doel voor ogen stellen zoals bijvoorbeeld een langere vakantie of nieuwe meubels of …  . Zo hou je een goed gevoel over aan het budgetteren en beloon je jezelf voor het correct bijhouden en volgen van je uitgaven en budgetten.

Sparen

Je kan bij het budgetteren ook een spaarplan integreren. Bij een spaarplan ga je op dezelfde wijze te werk als bij het budgetteren: je kijkt naar het verleden om de bedragen vast te leggen voor de komende maanden. Hierbij zijn de maandelijkse evaluaties zeer belangrijk: het bedrag dat je maandelijks overhoudt, kan je op een spaarrekening zetten. In ideale omstandigheden is dit minstens een derde van je inkomen. Helaas is dit niet haalbaar voor iedereen.

Als je op het einde van de maand minder overhoudt, kan je kijken of de regel van een derde van je inkomen sparen haalbaar is voor jezelf.  Om dit te bepalen gebruik je het overzicht van de niet-noodzakelijke uitgaven. Door te snoeien in deze uitgaven hoe je meer over op het einde van de maand.  Als je hiermee minder dan een derde van je inkomen bereikt, kan je kijken naar de oorzaken: zijn er factoren die je kan veranderen, zoals bijvoorbeeld een goedkopere autoverzekering of alternatieve winkels voor dagelijkse boodschappen of het verlagen van diverse kosten. Als je de uitgaven niet kan verlagen, is deze regel niet haalbaar voor jouw situatie.

Zet hetgeen je wilt sparen in het begin van de maand op je spaarrekening en trek dit bedrag na de vaste kosten af van je inkomen. Zo ben je er zeker van dat je elke maand kan sparen en indien nodig kan je nog bij onvoorziene omstandigheden nog aan geld op het einde van de maand. Hou ook rekening met je spaarplan bij het bepalen van je budgetten: als je extra geld wilt overhouden op het einde van de maand, moet je alle budgetten verlagen en moet je je aan de budgetten houden.

Tot slot

Budgetteren moet je zekerheid geven en je leven aangenamer maken. Wees niet te streng voor jezelf en zoek een systeem dat past binnen je eigen levensstijl. Zorg dat je geld overhoudt voor dingen die belangrijk zijn voor jezelf zodat je jezelf kan belonen. Zo hou je het langer vol.

Het heelal is onvoorstelbaar groot, en onvoorstelbaar oud. Het zit vol met planeten, sterren, kometen, nevels, zwarte gaten en wie weet wat voor verschijnselen nog meer. Ons eigen zonnestelsel is maar een miniem klein stukje van het heelal. Hoe onvoorstelbaar ook, toch is het interessant om na te denken over hoe en wanneer het heelal is ontstaan, hoe het zich ontwikkelt en of er ook een keer een eind aan komt. Al eeuwenlang zijn er mensen geweest, die hier over hebben nagedacht. In eerste instantie gebeurde dat in het kader van religies, maar de laatste eeuwen is het daarnaast steeds meer het terrein van de wetenschap geworden. Met steeds geavanceerdere instrumenten speurt men de hemel af op zoek naar antwoorden op de vraag hoe oud het heelal is. De meest gangbare hedendaagse theorie is die van de zogenaamde “Oerknal”. Terwijl de wetenschappelijke vondsten al een paar eeuwen op gespannen voet staan met de scheppingstheorie die de Christelijke kerk aanhangt, vertoont de Oerknal-theorie wel overeenkomsten met een aantal andere religies. Voorbeelden hiervan zijn het model van de kosmos zoals die in het Boeddhisme wordt uitgelegd en het beeld van Ginnungagap als beginpunt en Ragnarok als “eindkrak” uit de Noordse kosmologie van onze Noord-Europese voorouders.

De Oerknaltheorie

Deze theorie, in het Engels “Big Bangtheorie” genaamd, werd in 1927 bedacht door de Belgische astronoom Georges Lemaître. Hij ontdekte, aan de hand van zogenaamde “roodverschuiving” van ver van ons verwijderde sterrenstelsels, dat het heelal aan het uitdijen is. De Amerikaan Edwin Hubble vond twee jaar daarna ook bewijs voor Lemaître’s theorie. Het bleek dat alle sterrenstelsels zich van ons verwijderen met een snelheid die in verhouding staat met hun afstand tot ons. Dat houdt dus ook een beginpunt in, en in 1931 bracht dat Lemaître tot de theorie dat het heelal met een explosie was begonnen, de “Big Bang”. De naam voor zijn theorie heeft hij niet zelf verzonnen, dat deed de Britse astronoom Fred Hoyle. Deze laatste bedoelde dat overigens denigrerend omdat hij er niets van geloofde, maar toch werd het uiteindelijk de officiële naam van de theorie. Pas ruim dertig jaar later, in 1964, werd bij toeval het belangrijkste bewijs voor de Oerknal-theorie ontdekt door Penzias en Wilson, die hiervoor de Nobelprijs kregen. Zij ontdekten, terwijl ze naar iets heel anders op zoek waren, de achtergrondstraling die werd voorspeld door de Oerknal-theorie. Sindsdien ging men er vanuit, dat het heelal tussen de twaalf en de vijftien miljard jaar oud was, en sommigen hielden zelfs een voorzichtige marge aan van tussen de tien en de twintig miljard jaar. Recent is echter, met de beroemde naar Edwin Hubble genoemde ruimte-telescoop, een veel preciezere datering te geven. De Oerknal heeft 13,7 miljard jaar geleden plaatsgevonden, met een verwaarloosbare foutmarge van een procent. Wat overigens niet wil zeggen dat hiermee alle vragen zijn beantwoord. Je kunt bijvoorbeeld nog een onderscheid maken tussen het zichtbare en theoretische heelal. Het zichtbare heelal is het deel van het heelal waarvan het licht, hoe oud ook, ons bereikt. Maar omdat de snelheid van het licht niet oneindig is, is het deel van het heelal dat we kunnen zien, eindig. Het theoretische heelal, het gedeelte wat we niet kunnen zien, blijft een bron van speculatie. Over het algemeen wordt aangenomen dat het heelal als geheel oneindig is, zoals we dat ook in religies als het Boeddhisme vinden. Wat de plaats is van het zichtbare heelal in het totale heelal gaat helemaal ons voorstellingsvermogen te boven, het is misschien niet meer is dan een piepklein stukje in een nog veel groter geheel.

De plaats van de aarde

Terwijl de buitenkanten, zowel in ruimte als tijd, van het heelal nog tal van vraagtekens opleveren is door al dat onderzoek de locatie van de aarde binnen het heelal wel goed te bepalen. Al langer is natuurlijk bekend dat de aarde deel uitmaakt van het zonnestelsel. Dat bevindt zich in de zogenaamde Lokale Bel, een opening in het interstellaire gas met een veel dunnere dichtheid dan zijn omgeving. De Lokale Bel ligt in de Melkweg, ook niet zo’n nieuwe gedachte, want die kun gewoon zien als je in gebieden vertoeft waar nog maar weinig licht-vervuiling is. Ons zonnestelsel zit ongeveer 30.000 lichtjaren van het centrum van de Melkweg, dat zelf een slordige 100.000 lichtjaar in doorsnee meet. De Melkweg heeft een satellietsysteem veertien dwergstelsels, waarvan we er een kennen als de Magelhaense Wolken. De Melkweg en haar veertien satellieten maken deel uit van de Lokale Groep. Dit is een groep van ongeveer dertig tot veertig sterrenstelsels, verspreid over een diameter van tien miljoen lichtjaar. Binnen de Lokale Groep is ons melkwegstelsel een van de grotere, en het dichtstbijzijnde andere grote sterrenstelsel is de bekende Andromedanevel. De Lokale Groep maakt op haar beurt weer deel uit van de Canes Venatici-wolk die samen met het Virgo-cluster en een paar andere groepjes deel uitmaakt van de Virgo Supercluster of het Lokale Supercluster. Dit is een enorme groep van meer dan tienduizend systemen die vergelijkbaar zijn met onze Melkweg. Het Lokale Supercluster is weer een onderdeeltje van de Grote Muur, die werd ontdekt in 1989. Dit is een verzameling van grote hoeveelheden superclusters, een geheel met de enorme afmetingen van vijfhonderd miljoen lichtjaar lang en driehonderd miljoen lichtjaar breed. Behalve de Grote Muur zijn er nog vergelijkbare systemen, waaronder de Grote Sloane Muur, die samen weer een soort draderig netwerk vormen, met daartussenin enorme holtes.

Het einde van het heelal

Nu meer bekend is over het ontstaan en de leeftijd van het heelal, verschuiven de onderzoekingen onder andere naar over hoe het nu verder gaat met ons heelal. Want het uitdijen, dat al werd ontdekt door Georges Lemaître, heeft natuurlijk wel consequenties op de lange duur. Hierover zijn een aantal theorieën, waarvan de drie meest gangbare het “gesloten heelal”, het “open heelal” en het “vlakke heelal” zijn.

Het model van het “gesloten heelal”, ook bekend vanuit diverse religies, gaat er vanuit dat de uitdijing uiteindelijk stopt door de zwaartekracht. Daarna zal het heelal weer ineen gaan krimpen tot de ineenstorting, de “eindkrak’. Vervolgens kun je je voorstellen dat er, na een onvoorstelbaar lange tijd, weer een Oerknal plaatsvindt, en dat het hele gebeuren weer van voor af aan begint.

In de theorie van het “open heelal” gaat het uitdijen net zo lang door tot alle materie en energie zo verspreid is, dat er niets meer van enige omvang bestaat. Dit heelal koelt steeds verder af, doordat de warmte zich over een groter oppervlak moet verspreiden. Dit proces zou dan eindeloos doorgaan, zonder omkering. Ook in de theorie van het “vlakke heelal” is er geen turning point. In dit model komt de uitdijing ooit, ver in de toekomst, tot stilstand als de zwaartekracht even groot is en het heelal zou dan eeuwig even groot blijven. Behalve op het einde van het heelal, werpen de wetenschappers zich tegenwoordig, in navolging van filosofie en religies, op de vraag wat er was voordat het heelal ontstond. Wetenschappers als Roger Penrose en Stephen Hawking streven er naar om de Kosmologie te verrijken met theoretische inzichten over hoe het eruit zag voor de “Big Bang”, waarbij er vooral gebruik gemaakt wordt van wiskunde. Ook al weten we er nog lang niet het fijne van, het is fascinerend om eens naar boven te kijken en je voor te stellen wat er daar allemaal, en al miljarden jaren lang, gebeurt.

Zie je niets aan me

Voor iedere man een herkenbare situatie. Er wacht een avondje stappen. Alleen hare majesteit moet de badkamer nog verlaten en dan kan het feest beginnen. Eindelijk, de badkamerdeur zwaait open, en dan komt het: “Valt je niets aan me op?”.

Er zijn momenten in een relatie die het partnerschap onnodig hard op de proef stellen. Is het niet genoeg dat je graag dezelfde films ziet, dat je geen ruzie maakt om de handcrème en dat je om beurten de vuilniszak aan de straat zet?

Nee, ze wil het nú weten. Haar bezoek aan de kapper een week geleden bleef immers ook al onbesproken. Alleen de haarkleur had hem een reactie ontlokt, of althans de rode kleur in de wasbak. Het leidde tot de vraag: “Heb je hier soms een kip geslacht?”

En terwijl ze in de regel met de handen in de heupen en vol verwachting op antwoord wachten, vertoont ons gezicht meestal totale onschuld. En laten we eerlijk zijn: zelfs als ze met Star Wars-masker op hun hoofd en latex panty’s door het appartement zouden huppelen, zou ons antwoord hetzelfde zijn: “Nee, wat dan? ” Maar hun gezicht spreekt dan boekdelen, en dat is een taal die ook wij begrijpen: het foute antwoord.

Maar we geven niet op en panisch beginnen we haar gestalte te scannen: hoofd, buik, benen, armen, alles zit er nog steeds. Wat bedoelt ze in godsnaam? Dus vragen we: “Kan je me een hint geven?” Als we als resultaat de dichtsbijzijnde föhn naar ons hoofd krijgen, proberen we het nóg een keer, dit keer grondiger: twee ogen, een neus, een mond, twee oren. Het heeft geen zin, we komen er niet op.

En zo trappen we elke dag opnieuw in de communicatie-valkuilen die de sleur van elke relatie voor ons in petto heeft. Tegen de spaghetti-wirwar van vrouwelijke denkstructuren zijn we niet opgewassen.

Alleen een dwaas denkt dat hij met enige diplomatie weer uit dit soort hachelijke situaties geraakt. Integendeel, eerder weet je Hamas ertoe te bewegen om voortaan van de Gazastrook af te zien.

Veel mannen geloven dat hun partner anders is dan andere: ongecompliceerder. Eigenlijk best een prima maatje. Soeverein als het gaat om haar figuur en immuun voor oppervlakkige complimenten. Maar dat is onzin! Voor het zelfde geld zou men kunnen denken met de kerstman of de paashaas getrouwd te zijn. Egaal wat een man op zo’n moment opmerkt, hij belandt met elk antwoord in de goot.

Beste mannen, hier een goede raad: ga nooit in discussie. Je hebt met een vrouw te doen. Egaal hoe je het keert of draait, je komt er niet uit. Doe het enig juiste! Vermijd situaties waarin het tot ongemakkelijke vragen kan komen. Hou monologen over het weer, doe alsof je je niet lekker voelt.

En als niéts help: gebruik dan de sublieme zin die vrouwen nog liever horen dan “Ik hou van je”. Deze zin zal je redden en luidt als volgt: “Ben je afgevallen? ” Zelfs als je niet het geringste vermoeden hebt wat ze eigenlijk had willen horen, daarmee tover je altijd een lach op haar gezicht en alles is oké.

Metallica is een muziekgroep die metal speelt, ze zijn afkomstig uit de Verenigde Staten.

Jaren ‘80

Metallica werd opgericht in 1981 door de toen 18-jarige Lars Ulrich. Lars Ulrich verhuisde in 1980 van Denemarken naar Los Angeles (Verenigde Staten). Hij leert James Hetfield kennen via een advertentie in het blad Recycler. De derde persoon die hen even later vergezelde was leadgitarist Lloyd Grant. Even later stapte deze uit de groep. In 1982 had de band hun eerste concert, dit was met hun twee nieuwe aanwinsten: bassist Ron McGovney en leadgitarist Dave Mustaine. Met deze bezetting namen ze zeven nummers op voor de demo No Life ‘Til Leather. In 1982 werd bassist Ron McGovney vervangen door Cliff Burton, die oorspronkelijk bij de band Trauma speelde. Cliff Burton zou enkel bij Metallica spelen als de band naar San Francisco verhuisde, en dat gebeurde dus ook. Eind 1982 ontmoet de band ook Kirk Hammett, die toen nog als gitarist in de band Exodus zat. Zo werd in 1983 de leadgitarist Dave Mustaine uit de band gezet door zijn overmatig drankgebruik en vervangen door deze Kirk Hammett. Dave Mustaine werd later de frontman van de metalband Megadeth. In mei 1983 besloot Metallica om hun eerste album Kill ‘Em All op te nemen nadat de band verhuist was naar New York. Niet veel later, in oktober 1983, gingen ze alweer de studio in voor een nieuw album op te nemen, dat de naam Ride The Lightning droeg. De plaat kwam uiteindelijk uit in 1984. Het album bleef vijftig weken in de Billboard Top 200 zonder enige uitspringende singles of videoclips. Een jaar later namen ze hun derde album op, genaamd Master Of Puppets. 27 september 1986 gebeurde een tragisch ongeval. Tijdens hun Damage Inc. Tour in 1986 was de tourbus op weg van Stockholm naar Kopenhagen. Bij Dörarp slipte de bus en sloeg om. Iedereen kwam er ongewond uit, behalve de 24-jarige Cliff Burton. Hij lag onder de bus en overleed. De overgebleven bandleden besluiten om door te gaan met Metallica en laten een maand later Jason Newsted in de band. Het vierde album verscheen in 1988 en droeg de naam …And Justice for All en niet veel later komt ook hun eerste clipje voor de single One. Ook zonder het succes bij de radiostations krijgt het album een plaats in de top tien van de Amerikaanse hitparades.

Jaren ‘90

In 1991 verschijnt uiteindelijk het vijfde, succesrijke, ‘zwarte’ album Metallica (door de zwarte hoes wordt het album ook wel The Black Album genoemd). Het album krijgt door rustige nummers en de betere concentratie op James Hetfield z’n stem meer succes bij het ‘gewone’ publiek. Hits als Enter Sandman, Sad but True, Wherever I May Roam en natuurlijk Nothin’ Else Matters waren voor velen dan ook geen onbekende nummers. Metallica besluit dan om op een twee jaar durende wereldtournee te gaan en was zo te zien als headliner op vele festivals. Niet veel later verschijnt dan ook een box met drie live-cd’s en twee livevideo’s van hun optreden in Mexico City: Live Shit: Binge & Purge. Drie jaar na deze box, in 1996, brengt Metallica hun langverwachte album Load uit. Het is duidelijk dat de oorspronkelijke metal in Metallica stilaan verdwijnt en plaats moet maken voor meer commerciële muziek. Vele fans haken dan ook af en reageren teleurgesteld. Een jaar later, in 1997, komt dan een volgend album uit met nummers die niet meer op Load konden en met nieuw materiaal. Het zevende album krijgt dan ook de naam Reload. Ook hier komt teleurstelling naar boven bij de fans en wordt het duidelijk dat het succes zoals bij The Black Album ver achterwege blijft. In 1999 komt een nieuw live-album, getiteld S&M, uit waarbij Metallica sommige oudere, maar ook nieuwe in een klassieke versie laten horen. Het grote succes blijft wederom uit.

2000 en later

Een nieuw nummer van Metallica verschijnt voor de soundtrack van de film Mission Impossible II, genaamd I Disappear. Hetzelfde jaar zet drummer Lars Ulrich de jacht in op Napster, een programma waarbij muziekuitwisseling mogelijk is. Hij dreigt er dan uiteindelijk ook mee om iedere fan die ooit een nummer van Metallica ‘downloadde’ aan te klagen bij de rechtbank en verliest zo onbewust het respect van het grote publiek. Het wordt duidelijk dat Metallica niet meer het succes heeft zoals voorheen en zijn hoogtepunt wel degelijk gehad heeft. Alsof dat nog niet genoeg is, verlaat in 2001 bassist Jason Newsted de groep na een conflict met zanger/gitarist James Hetfield. Ze starten dan maar met drie om het nieuwe album St. Anger op te nemen en gebruiken de producer Bob Rock als bassist. De band krijgt na het verlies van Newsted een therapeut die hen helpt met de verschillende karakters in de groep. Dit is in een documentaire samengebracht, getiteld Some Kind Of Monster. Niet veel later laat zanger/gitarist James Hetfield zich opnemen in een afkickcentrum omdat hij verslaafd zou zijn aan drank en drugs. In 2003 is Hetfield dan weer helemaal terug en besluiten ze om de opnames van St. Anger verder op te nemen. Ook worden de opnames van Some Kind Of Monster verdergezet. Ze besluiten dan maar om een nieuwe bassist aan te nemen, namelijk Robert Trujillo (voormalig lid van de band van Ozzy Osbourne). Hij kreeg hiervoor een voorschot van maar liefst één miljoen Amerikaanse dollars. Uiteindelijk komt in hetzelfde jaar, 2003, St. Anger dan op de markt. Het is een album dan meer weg heeft van de oude Metallica. Metallica krijgt het verloren succes en respect van de fans grotendeels terug.

Nu

Ondertussen is het al een tijdje stil bij Metallica en wordt uitgekeken naar een nieuw album, dat waarschijnlijk in februari 2008 zal uitkomen en niet meer geproduceerd zal worden Bob Rock, maar door Rick Rubin (producer van onder meer Slayer, Red Hot Chili Peppers, Aerosmith, …). In 2007 was Metallica nog te zien op Rock Werchter in België. In Nederland gaven ze hun laatste concert in 2006 in Arnhem. Wel zijn er nog twee nieuwe, niet afgewerkte nummers verschenen, met de tijdelijke titels The New Song en de The Other New Song. De bezetting in 2007 heeft sinds de komst van Robert Trujillo hetzelfde: James Hetfield doet de vocalen en de ritmische gitaar, Lars Ulrich de drums, Kirk Hammett de (lead)gitaar en Robert Trujilllo de basgitaar.

Awards

Metallica heeft al enkele awards in ontvangst mogen nemen. De meeste zijn toch wel de Grammy Awards, waarbij ze vier keer de ‘Best Metal Performance’- awards kregen. In 1990 met One, in 1991 met Stone Cold Crazy, in 1992 met Metallica en in 1999 met Better Than You. In 2000 kregen ze een award voor Best Hard Rock Performance met Whiskey In The Jar. Een jaar later, in 2001, Best Rock Instrumental Performance met The Call Of Ktulu. En de laatste Grammy Award was die voor Best Metal Performance met St. Anger. Ook heeft de band al twee keer een MTV Video Music Award gewonnen, namelijk in 1992 voor Best Metal Video met Enter Sandman en in 1996 opnieuw voor Best Metal Video met Until It Sleeps. In 1996 ontving de band twee keer een American Music Award, één voor Favorite Artist in de categorie Heavy Metal/Hard Rock en één voor Favorite Metal/Hard Rock Song met het nummer Until It Sleeps. In 1997 kreeg Metallica drie awards, dat waren twee ‘Bammies’: één voor Outstanding Drummer door hun drummer Lars Ulrich en één voor Outstanding Hard Rock Album met Reload. De andere award die ze in 1997 kregen was tijdens de Billboard Music Awards. Hier kregen ze de diamanten award voor ‘Billboard Rock and Roll Artist of the Year’. De eerstvolgende award was in 2003 tijdens de Kerrang! awards voor Hall of Fame. Metallica kreeg een jaar later hun tot nu toe laatste award, in 2004. Dat was een Governor’s Award.

De Lhasa Apso is een heel erg intelligente hond, waakzaam en zelfverzekerd maar als een echt Oosters ras kan hij soms een hautaine houding hebben tegenover vreemde mensen. Vanwege zijn Oosterse afkomst kan dit hondenras een afstand bewaren tegenover onbekenden, het ras kan erg eigenzinnig zijn, de afstand die hij bewaard  is niet kwaad bedoelt maar wordt als voorzichtigheid gehanteerd. De Lhasa Apso is als intelligente hond waar men soms bij kan raden wat hij aan het bedenken is, kan wel eens gecompliceerd zijn, omdat hij een sterk karakter heeft is nee altijd een nee!

Het is een cultuurras, wat betekent dat het ras een lange geschiedenis heeft en de oorsprong ligt in Tibet waar deze honden werden gefokt aan het hof van de Edelen en Dalai-Lama’s. Sinds de jaren 60 van de vorige eeuw in Nederland en Belgie, pioniers waren Mevr. Mewis de Rijk in Belgie net iets eerder in het bezit van Lhasa Apsos en Mevr Schneider-Louter in Nederland kort erna.

Kampioen EL Minja’s Thsang-Pa een heel bekende Lhasa Apso.

Omdat de Lhasa Apso een volle beharing heeft met ondervacht, vereist hij een goed onderhoud met een wekelijkse borstelbeurt om de dode haren te verwijderen. Een goed onderhouden Lhasa Apso is een sieraad in huis. Op de leeftijd van 7 maanden tot ongeveer 14 maanden wisselt de puppyvacht naar volwassen vacht.

In deze periode moet de vacht grondig geborstelt worden, een tot twee keer per week. Bij een echte Lhasa Apso vacht vallen de haarstrengen sluik naar beneden, een dichte beharing kan uiteraard flink klitten en zeker als de vacht verkeerd van structuur is, zoals bij een wollige vacht wel iets minder bij een zijde vacht.

De prachtige vacht heeft ook een functie n.m. het is een bescherming tegen zowel de koude als warmte maar ook als UV filter.

Dit ras mag geen angst of nerveuziteit tonen de Lhasa moet een vrolijke hond zijn.
De hond heeft een heel scherp gehoor, hij kan geluiden waarnemen die van heel ver weg komen, in de oudheid in Tibet werd de hond genoemd ‘Abso Seng Kye’, wat betekend ‘blaffende leeuw’. 
De Lhasa Apso is een echte All-rounder, kan lange wandelingen maken, maar ook lange tijd spelen met een bal of speelgoed. Dit spel kan hij uren volhouden, met kinderen spelen doet dit ras ook erg graag. Een training op het gehoorzaamheid gebied gaat erg goed, ze zijn leergierig en kunnen erg goed leren. Behendigheid is iets wat dit ras graag doet, over de kattenloop en over de pootjes springen daar zijn ze graag bij. De tunnel zal eerst geinspecteerd worden en de slurf zal de hond ook eerst aan een grondige inspectie onderwerpen. Toch doen ze al deze spellen met veel plezier en het maakt niet zo veel uit of het heel erg koud is of snikheet, alleen in de regen is mijn ervaring dan zijn ze liever in de kantie of thuis. De Lhasa Apso is een behendige hond met een goed bespiert en compact lichaam, een lichaam dat langgestrekt gebouwd is om heel efficient met zijn energie om te gaan. De rasstandaard van dit ras verteld ons eigenlijk dat we met een heel normale hond te maken hebben die klein is van formaat maar wel een groot karakter heeft wat geen angst en agressie mag laten zien. Een hond die alles kan en zich in een gezin prima thuis voelt, wel enig onderhoud vergt maar u krijg daar heel veel voor terug.

In de loop der jaren heb ik al heel veel Lhasa Apso kampioenen gefokt, vele Nederlands kampioenen en in de meeste Europese landen zijn EL Minja’s Lhasa Apso kampioenen, ook in Azie, Amerika en Midden en Zuid Amerika zijn er EL Minja’s kampioenen te vinden. Heel veel kennels hebben mijn bloedlijnen in hun kennels.

Het is belangrijk ten bate van dit mooie ras dat een ervaren fokker, liefhebbers helpen met een degelijk advies en dit objectief willen geven over de Lhasa Apso, ik ben altijd bereid te helpen met eventuele vragen.   

In de leugen schuilt de waarheid

Liegen is zo oud als de mensheid. Al in de bijbel staan er veel verhalen over list en bedrog. En op het eind duikt er dan vaak een held op die met enige handigheid en slimheid alles weet te onthullen. In het verhaal van de badende Susanna is dat Daniël. Nadat de jonge vrouw ten onrechte van overspel is beschuldigd, vraagt Daniel aan de vermeende getuigen onder welke boom Susanna de buitenechtelijke daad dan wel gepleegd zou hebben. De antwoorden verschillen en daarmee is de leugen ontmaskerd. Daniels truc weerspiegelt de basisprincipes van de hedendaagse leugendetectie: mensen die iets hebben meegemaakt, kennen de details en kunnen zich daar beter aan herinneren, zeggen wetenschappers. Daardoor is het mogelijk om de waarheid aan het licht te brengen door getuigenverklaringen op tegenstrijdigheden en detailkennis te onderzoeken.

Leugendetector (on)betrouwbaar

De waarheid ligt dus in de leugen zelf. Maar kan men nu ook uit iemands gedrag afleiden dat hij niet de waarheid spreekt?

In China bestond er vroeger een interessante methode om leugenaars te ontmaskeren: verdachte personen moesten ongekookte rijst doorslikken. Lukte dat niet omdat hun mond te droog was, dan waren zij schuldig. Wat aanhoort als hocus-pocus, is de voorganger van onze huidige leugendetector. Beide methoden werken volgens hetzelfde principe. Klamme handen, een droge mond, daarbij ook nog een rood hoofd, dat alles duidt erop dat de persoon in kwestie opgewonden is. Omdat hij liegt, zo neemt men aan. Dat stellen ook talkshows, die leugendetectors inzetten om bijvoorbeeld overspel te bewijzen. De gevolgen: verbroken relaties, vriendschappen die eindigen.

Maar gaat liegen nu écht gepaard met een opvallende staat van opwinding? De wetenschap stelt zich kritisch op. Want opwinding is niet specifiek: je kan niet zeggen of een persoon opgewonden is omdat hij liegt, of omdat hij bang is ten onrechte te worden verdacht. Om die reden zijn leugendetectors daarom bij veel rechtbanken niet toegelaten.

Nerveus, gejaagd en stotteren niet specifiek voor liegen

Omvangrijke studies hebben aangetoond dat in vrijwel alle culturen dezelfde aannames met betrekking tot liegen gelden. Veel mensen menen bijvoorbeeld dat ‘wegkijken’ typerend is voor jokken. Dat klopt echter niet, zeggen veel psychologen: er kan niet worden vastgesteld dat mensen oogcontact vermijden terwijl ze liegen. Sommige mensen vertonen immers standaard een onderwerpingsgedrag tegenover gezagsdragers. Een andere aanname is dat liegende mensen nerveuzer, gejaagder en rustelozer overkomen dan degenen die de waarheid spreken. Ook dat is een misverstand. Onderzoeken toonden geen relatie aan tussen het aantal lichaamsbewegingen en het feit of iemand al dan niet liegt. En stotteren is evenmin een betrouwbare indicator voor liegen zeggen wetenschappers, maar weerspiegelt vaak alleen maar een gevoel van onzekerheid bij een verdachte.

Wie op de gebruikelijke cliches vertrouwt, laat zich door een behendige leugenaar zelfs makkelijker om de tuin leiden. Per slot van rekening zijn ook leugenaars bekend met de gangbare theoriën en doen er alles aan om zo rustig mogelijk over te komen. Ze kijken juist onverschrokken in je ogen, en vaak met succes. Wanneer mensen zich opvallend onverschillig gedragen, veel oogcontact zoeken, vragen snel en zelfverzekerd beantwoorden, tegengesteld dus aan stereotiep liegersgedrag, juist dan is het de moeite waard om extra op je hoede te zijn. Vaak wordt men juist dan belogen. Maar de verschillen kunnen erg subtiel zijn. Een wondermiddel bestaat niet. Bepalen of iemand liegt of niet, is ook na jarenlange ervaring niet eenvoudig: de angst om door de autohandelaar over de tafel te worden getrokken blijft altijd aanwezig.

Is men een leugenaar op het spoor, dan zou men zich ook de werkwijze van TV-commissaris Columbo kunnen aanmeten: nietsvermoedend handelen, goed observeren en de persoon in kwestie in geen geval het gevoel geven dat hij wordt verdacht. Op het eind een beetje verward te werk gaan, op je schreden terugkeren en dan de cruciale, alles omvattende vraag stellen. De leugenaar waant zich veilig en verraadt zich sneller. Beschuldigingen en provocerende vragen daarentegen kunnen precies het tegenovergestelde effect hebben. Met name valse beschuldigingen kunnen een voor liegers kenmerkend gedrag oproepen.

Of de wereld zonder leugens beter af zou zijn

Uit sociaal-psychologisch oogpunt kan men die vraag niet met een duidelijk “ja” beantwoorden. Een filosoof zou er waarschijnlijk beter raad mee weten. Maar men heeft geconstateerd dat leugenaars in de loop der mensheid altijd een licht voordeel hebben gekend. Wat zó sterk in de natuur verankerd is, en niet alleen bij mensen, moet moet per slot van rekening een zin hebben. Het gaat er vooral om de concurrentie op het verkeerde been te zetten om zo de toegang tot bepaalde middelen veilig te stellen. Dat heeft men ook bij dieren geconstateerd. Het begint al bij het bavianenjong, dat zonder aanleiding en met het nodige hulpgekrijs de moeder tegen andere, volkomen onschuldige mede-apen opzet, om zo aan lekkernijen te geraken. En wat de denken van de vogel die met een bedriegelijke alarmroep alle soortgenoten op de vlucht jaagt om alléén bij een lekker hapje te raken.

Bij mensen wordt zulk egoïstisch gedrag niet getolereerd, denk aan het bekende morele wijsvingertje. Per slot van rekening wordt je niet graag bedrogen. Nee, dan spreken we liever af dat niemand liegt en past ervoor op dat je niet gepakt wordt als je het tóch doet. En bovendien voorziet liegen niet alleen in een biologische, maar ook in een sociale functie: liegen verlicht het samenleven, zélfs als alle partijen gewoon weten dat er gelogen wordt. Misschien is liegen zelfs onmisbaar in de omgang met anderen. Per slot van rekening past het niet om eerlijk toe te geven dat je de vriendin van je beste vriend erg sexy vindt. In dat geval zou de waarheid alleen maar irriteren.

Veel mensen denken..leuk! een nestje pups, wil ik ook wel eens. Maar is het wel zo eenvoudig?
Er komt mijnsinziens toch meer bij kijken dan alleen maar een teef hebben en de overbuurman een leuke reu. Ik zal het hier alleen hebben over rashonden met stamboom. Een goede fokker zoekt via lijnen een goede reu uit bij zijn/haar teef. Deze moet qua gezondheid en schoonheid en karakter bij de teef passen. je gaat de reu persoonlijk bekijken en hebt contact met de eigenaar.
Dankzij de stamboom kun je lijnen onderzoeken en zien of er dingn inzitten die je liever niet in jou lijnen wilt of dingen die je er graag in hebt.

Dan moet je dus wachten tot de teef loops is, gebruik die tijd om informatie op te zoeken over de bevalling. Iedere bevalling is anders en 100% erop voorbereiden kun je dus niet.  Maar inlezen is alvast een goed begin.

Tijdens de loopsheid ga je met de teef naar de reu, meestal tussen 10 en 14 dagen, maar wil je zekerheid dan ga je eerst progesteron bepalen. Daarna op naar de reu , die meestal wel weet waar Abraham de mosterd haalt:-))
Dan is het wachten geblazen, zodra de teef opgenomen heeft, kun je beginnen met iets bijvoeren, hou haar op gewicht, als ze een groot nest heeft, heeft ze dit extra spek nodig voor de pups. Enkele dagen voor de uitgerekende datum begin je met 2x per dag te temperaturen, daalt de temp. meer dan 1 graad, kun je er zeker van zijn dat de bevalling binnen 24 uur op gang komt.Om dat ieder bevalling anders is zal ik een voorbeld schetsen over hoe onze laatste bevalling gegaan is. Onze Teef had ’s morgens temperatuur daling en rond 3 uur ’s middags begonnen de weeen. eerst nog zwak maar rond 6 uur met persweeen. De eerste pup werd geboren om kwart over zes. een grote teef, die in stuit geboren werd. Op zich niet erg, ze krijgen hem er toch wel uit. daarna duurde het een hele tijd voor ze de volgende perswee kreeg, Het kan gebeuren dat ze te weinig persweeen hebben en ze kunnen dan Pyton bijgespoten krijgen, dit laat je door de dierenarts doen als je hier geen ervaring mee hebt. Wij spuiten ondertussen zelf, maar altijd na overleg met de DA. Daarna ging het makkelijker voor haar. De ween waren sterker en de pups kwamen gelijkmatiger. Mijn teef heeft de neiging de navelstrengetjes te kort af te bijten, om nu te zorgen dat de pups via de buik niet doodbloeden, binden we deze af. Dat  doen wij met draad, maar dat kun je ook met klemmetjes, die zet je niet te kort op de buikwand en zodra ze ingedroogd zijn, knip je ze af, anders scheurt nog het laatste stukje snoer af tijdens indrogen, deze klemmetjes zijn namelijk te zwaar voor de pups.  Verder heeft onze teef alles zelf gedaan, ook de nageboortes laat ik altijd opeten, dat is niet vies! dit ruimt de werpkist op en zorgd ervoor dat de melk opgang komt. Zijn alle pups geboren dan wordt de kist schoongemaakt en krijgt mama eten. Drinken laat ik altijd ook tussendoor, en dan vooral een mengsel van volle melk, rauwe eieren en room.

Onze pups worden altijd in de woonkamer geboren en verblijven daar totdat de pups naar hun nieuwe huis gaan. Ondanks dat het grote honden zijn, zijn ze lief en aanhankelijk en is niks zo belangrijk voor een pup dan een goede socialisatie. Dus alles meekrijgen van TV, zuiger en kids etc, zodat ze straks alles gewend zijn wat ze in een normaal huishouden te zien en horen krijgen.
Dit was dus een makkelijke bevalling, als alles niet gaat zoals het hoort, kan het voorkomen dat je een keizersnee moet doen, dat de moeder geen melk heeft en de pups iedere 2 uur geflest moeten, of dat de moeder sterft tijdens de geboorte of kort erna.
bezint dus eer ge begint!! 

Wij hebben ondertussen heel wat ervaring, aangezien w al russen hebben sinds 1992. En fokken russen onder de kennelnaam Ahovoy al sinds 1994. Maar toch is elke bevalling weer anders en je weet nooit wat er kan gebeuren!

Op een dag werd ik gevraagd om te gaan waken bij iemand die in coma lag. Het was een wat oudere vrouw die een man had die helemaal op was en graag een nacht wilde slapen. Ik vond het spannend want ik kende de mensen niet en zou met mevrouw dus geen kennismaken.Om elf uur in de avond ging ik naar hun flat. Meneer was blij me te zien. Hij vertelde wat over zijn vrouw en ging toen naar bed. Doordat ik zag dat mevrouw niet lang meer zou leven beloofde ik meneer dat ik hem zo gauw de situatie zou veranderen hem zou roepen.
Toen meneer op bed lag keek ik bij zijn vrouw. Ze lag op een hoog laag bed met het gezicht naar de muur. Ik schoof het bed een eindje van de kant zodat ik haar gezicht zag.
Het was een forse vrouw maar ze had zachte trekken in haar gezicht. Ze leek me erg lief. Haar ademhaling was al wat stokkend dus ze zou snel sterven.
Ik ging zitten en pakte een tijdschrift maar ik kon mijn aandacht er niet bij houden. Het is toch wel vreemd dit werk, zit ik in een vreemd huis bij een stervende vrouw te waken.
Ik zette maar eens een kopje thee voor me zelf. Toen ik aan mevrouw haar voeten voelde waren die al wat koud. Het zou niet lang meer duren.
Toen ik weer ging zitten en eens wat rondkeek ging er ineens een luchtstroom door de kamer het was net een windvlaag die door de muur naar buiten ging. Ik besloot om meneer te gaan halen, hij deed nog snel zijn ochtendjas aan en toen we bij het bed stonden blies mevrouw haar laatst adem uit. Het was een fijn en rustig moment. We zeiden niets maar bleven stil naar haar kijken. Meneer bleef erg rustig. Na een aantal minuten zei ik dat zijn vrouw gestorven was. Hij beld daarna zijn kinderen die ook erg rustig bleven, het had ook al een aantal weken geduurd dus ik vermoed dat ze ook wel opgelucht waren. De buurtzorg en de arts werden gebeld. Ik nam afscheid van meneer en ging naar huis. Ik ben me gaan douchen en schonk me nog een wijntje in. Alles even laten bezinken. Heel bijzonder toch. Een aantal uren in iemands huis te zijn en dat daar iemand ging sterven. Een paar weken later ben ik nog even bij meneer langs gegaan, hij wilde dit graag. Nog even praten over het sterven. Dit deed hem goed. Ook voor mij was dit goed.